Τι αλλάζει με τον Ν. 5351/2026
Η σημαντικότερη αλλαγή είναι η σύσταση του Πανελλήνιου Συλλόγου Ψυχολόγων (Πα.Συ.Ψυ.) ως Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου. Μέχρι σήμερα, οι άδειες άσκησης επαγγέλματος ψυχολόγου εκδίδονταν από τις αρμόδιες υπηρεσίες των Περιφερειών. Δεν υπήρχε, όμως, ένας ενιαίος δημόσιος επαγγελματικός φορέας με υποχρεωτική εγγραφή, κεντρικό μητρώο και πειθαρχικά όργανα για ολόκληρο τον κλάδο. Με το νέο πλαίσιο προβλέπονται: - **Υποχρεωτική εγγραφή:** Οι νόμιμα αδειοδοτημένοι ψυχολόγοι εγγράφονται στον Πανελλήνιο Σύλλογο. - **Ενιαίο μητρώο:** Δημιουργείται μητρώο μελών, ώστε να υπάρχει συγκεντρωμένη εικόνα των επαγγελματιών. - **Πειθαρχικός έλεγχος:** Θεσπίζονται πρωτοβάθμια και ανώτατα πειθαρχικά συμβούλια. - **Κώδικας δεοντολογίας:** Προβλέπεται σύγχρονος Κώδικας Ηθικής και Δεοντολογίας, που καλύπτει και την επαγγελματική προβολή και τη χρήση των κοινωνικών δικτύων. - **Καθορισμός επαγγελματικών δικαιωμάτων:** Προβλέπεται η έκδοσή τους με προεδρικό διάταγμα, με βάση τις σπουδές και το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο. Ο Σύλλογος θα έχει επίσης κεντρική διοίκηση και περιφερειακά τμήματα.Ποιος μπορεί να ονομάζεται ψυχολόγος;
Ο τίτλος του ψυχολόγου συνδέεται με συγκεκριμένα ακαδημαϊκά και επαγγελματικά προσόντα. Για να ασκεί κάποιος νόμιμα το επάγγελμα στην Ελλάδα χρειάζεται: 1. Αναγνωρισμένο πτυχίο Ψυχολογίας που πληροί τις νόμιμες προϋποθέσεις. 2. Άδεια ή βεβαίωση άσκησης επαγγέλματος από την αρμόδια αρχή. 3. Εγγραφή στον Πανελλήνιο Σύλλογο Ψυχολόγων, σύμφωνα με τις μεταβατικές και λοιπές διατάξεις του νέου νόμου. Ένα μεταπτυχιακό στην Ψυχολογία, ένα σεμινάριο ή μια πιστοποίηση από ιδιωτικό εκπαιδευτικό φορέα δεν αρκούν από μόνα τους για να αποκτήσει κάποιος την ιδιότητα του ψυχολόγου. Ούτε ένα πτυχίο σε συγγενές αντικείμενο, όπως η κοινωνιολογία ή η παιδαγωγική, παρέχει αυτομάτως τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα.Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα σε ψυχολόγο, ψυχοθεραπευτή και σύμβουλο ψυχικής υγείας;
Οι τρεις ιδιότητες δεν είναι συνώνυμες και δεν συνεπάγονται τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα. 1. Ψυχολόγος Είναι ο επαγγελματίας που έχει ολοκληρώσει τις προβλεπόμενες πανεπιστημιακές σπουδές στην Ψυχολογία και διαθέτει νόμιμη άδεια άσκησης επαγγέλματος. Αντικείμενό του είναι η επιστημονική μελέτη, αξιολόγηση και κατανόηση της ανθρώπινης συμπεριφοράς, της προσωπικότητας και των ψυχολογικών λειτουργιών. Μπορεί να εργάζεται σε ιδιωτικό γραφείο, νοσοκομείο, σχολείο, οργανισμό ή άλλη δομή, ανάλογα με την εκπαίδευση και τα επαγγελματικά του δικαιώματα. 2. Ψυχοθεραπευτής Η ψυχοθεραπεία είναι μια οργανωμένη θεραπευτική διαδικασία που χρησιμοποιεί επιστημονικά τεκμηριωμένες ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις, όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία, η ψυχοδυναμική θεραπεία και η συστημική προσέγγιση. Η εκπαίδευση σε μια ψυχοθεραπευτική μέθοδο είναι πρόσθετη εξειδίκευση και δεν ταυτίζεται με ένα βασικό πτυχίο Ψυχολογίας. Σύμφωνα με την επίσημη θέση του Υπουργείου Υγείας που είχε διαβιβαστεί στη Βουλή το 2024, δεν υπήρχε αυτοτελώς θεσμοθετημένο επάγγελμα ψυχοθεραπευτή. Η ψυχοθεραπεία, βάσει του π.δ. 157/1991, αναφερόταν ως θεραπευτική πράξη που μπορούσε να ασκείται από ψυχολόγους, ψυχιάτρους και νευρολόγους. Επομένως, η ιδιότητα του ψυχοθεραπευτή δεν πρέπει να συγχέεται με την κατοχή μιας ιδιωτικής πιστοποίησης ή με την ολοκλήρωση ενός εκπαιδευτικού προγράμματος. 3. Σύμβουλος ψυχικής υγείας Ο σύμβουλος ψυχικής υγείας παρέχει υποστήριξη και συμβουλευτική σε ανθρώπους που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην καθημερινότητα, στις σχέσεις, στην εργασία ή σε περιόδους αλλαγών και κρίσεων. Μπορεί να έχει διαφορετικό αρχικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο και πρόσθετη εκπαίδευση στη συμβουλευτική. Ωστόσο, στην Ελλάδα δεν υπήρχε έως την ψήφιση του νέου νόμου αυτοτελές, ενιαίο νομοθετικό πλαίσιο αδειοδότησης του επαγγέλματος του συμβούλου ψυχικής υγείας. Η παρακολούθηση ενός εκπαιδευτικού προγράμματος δεν ισοδυναμεί με άδεια ψυχολόγου ή δικαίωμα άσκησης ψυχοθεραπείας.Τι προβλέπεται για τους ψυχοθεραπευτές και τους συμβούλους;
Ο νόμος δημιουργεί το Εθνικό Παρατηρητήριο Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής Ψυχικής Υγείας. Πρόκειται για θεσμικό όργανο με επιστημονικό, συμβουλευτικό και γνωμοδοτικό ρόλο. Δεν αποτελεί από μόνο του αρχή που εκδίδει άδειες άσκησης επαγγέλματος. Οι αρμοδιότητές του περιλαμβάνουν: - Την εισήγηση για τη δημιουργία ειδικοτήτων, εξειδικεύσεων και μετεκπαιδεύσεων στην ψυχοθεραπεία ενηλίκων, στην ψυχοθεραπεία παιδιών και εφήβων και στη συμβουλευτική ψυχικής υγείας. - Την πρόταση ενιαίων κριτηρίων για την εκπαίδευση και την αξιολόγηση των σχετικών προγραμμάτων. - Την εισήγηση προδιαγραφών ποιότητας και προσβασιμότητας των υπηρεσιών. - Τη συλλογή στοιχείων για τη χρήση των υπηρεσιών, τη γεωγραφική κατανομή των επαγγελματιών και τις ανάγκες του πληθυσμού. - Την υποβολή προτάσεων για νέες νομοθετικές ρυθμίσεις. Οι εισηγήσεις του θα απευθύνονται στα αρμόδια όργανα του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας (ΚΕ.Σ.Υ.) και στο Υπουργείο Υγείας. Αυτό σημαίνει ότι η θεσμική ρύθμιση των δύο αυτών επαγγελματικών πεδίων αποτελεί επόμενο βήμα και όχι ολοκληρωμένη αλλαγή που εφαρμόζεται ήδη.Τι ισχύει για όσους έχουν ήδη άδεια ψυχολόγου;
Ο νόμος περιλαμβάνει μεταβατικές διατάξεις, ώστε να μην ακυρωθούν οι υφιστάμενες άδειες. Οι ψυχολόγοι που διαθέτουν άδεια ή βεβαίωση άσκησης επαγγέλματος, καθώς και όσοι αποκτήσουν αντίστοιχο δικαιολογητικό έως τις 30 Απριλίου 2027, διατηρούν τα επαγγελματικά τους δικαιώματα. Προβλέπεται, όμως, ότι όσοι ασκούν το επάγγελμα στην Ελλάδα πρέπει να εγγραφούν στον νέο Σύλλογο μέσα σε ένα έτος από τον ορισμό της Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής. Εάν παρέλθει η προβλεπόμενη προθεσμία χωρίς εγγραφή, η αρμόδια Περιφέρεια μπορεί να τάξει πρόσθετη εύλογη προθεσμία. Αν και αυτή παρέλθει χωρίς να προσκομιστεί η βεβαίωση εγγραφής, προβλέπεται αναστολή της ισχύος της άδειας μέχρι την ολοκλήρωση της εγγραφής. Επομένως, δεν απαιτείται να αποκτήσουν όλοι οι ήδη αδειοδοτημένοι ψυχολόγοι νέο πτυχίο ή νέα άδεια. Η υποχρέωση αφορά την εγγραφή στον νέο επαγγελματικό φορέα.Τι πρέπει να ελέγχει ο πολίτης πριν επιλέξει επαγγελματία;
Η ονομασία που χρησιμοποιεί κάποιος στην επαγγελματική του προβολή δεν αρκεί. Ο ενδιαφερόμενος καλό είναι να ζητά σαφείς πληροφορίες για την εκπαίδευση και τα προσόντα του. Ειδικότερα: - Για ψυχολόγο, ελέγξτε το πτυχίο και την άδεια ή βεβαίωση άσκησης επαγγέλματος. - Για ψυχοθεραπευτή, ζητήστε πληροφορίες για το βασικό επάγγελμα, τη διάρκεια και το περιεχόμενο της ψυχοθεραπευτικής εκπαίδευσης, την εποπτευόμενη πρακτική και τη μέθοδο που εφαρμόζει. - Για σύμβουλο ψυχικής υγείας, εξετάστε το αρχικό πτυχίο, την πρόσθετη εκπαίδευση, την εμπειρία και τα σαφή όρια των υπηρεσιών που προσφέρει. Είναι επίσης σημαντικό να γνωρίζετε πότε μια δυσκολία απαιτεί αξιολόγηση από ψυχίατρο ή άλλο επαγγελματία υγείας και όχι απλώς συμβουλευτική υποστήριξη. Το βασικό συμπέρασμα Ο Ν. 5351/2026 ενισχύει τη θεσμική κατοχύρωση και τον έλεγχο του επαγγέλματος του ψυχολόγου, με υποχρεωτική εγγραφή, ενιαίο μητρώο και πειθαρχικό πλαίσιο. Για τους ψυχοθεραπευτές και τους συμβούλους ψυχικής υγείας δημιουργεί έναν θεσμικό μηχανισμό που θα επεξεργαστεί προτάσεις για την εκπαίδευση, την πιστοποίηση και την ποιότητα των υπηρεσιών τους. Δεν θεσπίζει, όμως, ακόμη πλήρες και ενιαίο σύστημα αδειοδότησής τους. Για τον πολίτη, η ουσία είναι να μπορεί να γνωρίζει ποιος είναι ο επαγγελματίας που αναλαμβάνει την υποστήριξή του, τι σπουδές έχει πραγματοποιήσει και ποια ακριβώς υπηρεσία δικαιούται να προσφέρει.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου