Το ενδιαφέρον στην περίπτωση του «Άλλου κρεβατιού» δεν είναι μόνο ότι ένα άγνωστο χειρόγραφο του Κώστα Ταχτσή βρήκε τον δρόμο προς το βιβλιοπωλείο, αλλά και ότι η ανακάλυψή του ανοίγει ένα παράθυρο σε μια λιγότερο γνωστή πλευρά της δημιουργικής του πορείας. Το κείμενο έμεινε για δεκαετίες σε έναν φάκελο· τι ακριβώς έκρυβε και γιατί θεωρήθηκε σημαντικό να εκδοθεί τώρα;
Η ανακάλυψη μέσα σε φακέλους του συγγραφέα
Η ιστορία της έκδοσης ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2023. Η Έλλη Αρτέμη-Ταχτσή, ανιψιά του συγγραφέα, έδειξε στον καθηγητή Νεοελληνικών Σπουδών Δημήτρη Παπανικολάου μια σειρά από φακέλους και ντοσιέ που είχαν διασωθεί στην οικογένεια.
Ανάμεσά τους βρισκόταν ένα ντοσιέ με χειρόγραφη ετικέτα: «Κώστα Ταχτσή, Το Άλλο Κρεβάτι. Μυθιστόρημα». Στο εσωτερικό του υπήρχε ένα δακτυλόγραφο περίπου 70 σελίδων, με επτά κεφάλαια και ελάχιστες διορθώσεις.
Ο Δημήτρης Παπανικολάου ανέλαβε την εξέταση του υλικού και την επιμέλεια της έκδοσης, η οποία κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Ψυχογιός στις 22 Οκτωβρίου 2026.
Ένα έργο από τη δεκαετία του 1980
Το χειρόγραφο γράφτηκε τη δεκαετία του 1980, κατά την τελευταία περίοδο της ζωής του συγγραφέα. Η αφήγηση εκτυλίσσεται στη Νέα Υόρκη και οργανώνεται γύρω από επτά συναντήσεις ενός ανώνυμου αφηγητή με έναν επίσης ανώνυμο ψυχαναλυτή.
Το κείμενο σταματά απότομα, χωρίς να ολοκληρώνεται με τη συμβατική έννοια ενός μυθιστορήματος. Ωστόσο, σύμφωνα με τον επιμελητή, η διακοπή αυτή δεν το καθιστά κατ' ανάγκην ατελές ως λογοτεχνικό έργο. Η μορφή και η εξέλιξή του επιτρέπουν να διαβαστεί ως ένα αυτοτελές αφηγηματικό σύνολο.
Ο Παπανικολάου, σε συνέντευξή του στο «Βήμα», περιγράφει την πρόζα του ως ιδιαίτερα ώριμη και φωτεινή, επισημαίνοντας ότι θυμίζει στοιχεία από το ύφος του «Τρίτου Στεφανιού» και των «Ρεστών».
Τι περιλαμβάνει η έκδοση
Το βιβλίο δεν περιορίζεται στις 70 σελίδες του αρχικού δακτυλογράφου. Η έκδοση περιλαμβάνει σημειώσεις, εκδοτικό σημείωμα και εκτενές επίμετρο του Δημήτρη Παπανικολάου.
Στο επίμετρο εξετάζεται η σχέση του συγκεκριμένου κειμένου με το υπόλοιπο έργο του Ταχτσή, αλλά και η δημιουργική του πορεία κατά τη δεκαετία του 1980. Παρουσιάζονται επίσης αποσπάσματα από άλλο ανέκδοτο υλικό που εντοπίστηκε στο αρχείο, όπως επιστολές, ημερολογιακές σημειώσεις και διαφορετικές εκδοχές αυτοβιογραφικών κειμένων.
Το βιβλίο έχει 200 σελίδες και κυκλοφορεί με ISBN 978-618-01-6639-2.
Ο Κώστας Ταχτσής και το έργο που άφησε πίσω του
Ο Κώστας Ταχτσής (1927–1988) υπήρξε μία από τις ιδιαίτερες φωνές της μεταπολεμικής ελληνικής λογοτεχνίας. Το «Τρίτο Στεφάνι», που κυκλοφόρησε το 1962, θεωρείται το σημαντικότερο μυθιστόρημά του και ένα από τα χαρακτηριστικά έργα της νεότερης ελληνικής πεζογραφίας.
Δολοφονήθηκε στο σπίτι του στον Κολωνό στις 25 Αυγούστου 1988. Μετά τον θάνατό του, μέρος του υλικού που είχε αφήσει πίσω του αξιοποιήθηκε για την έκδοση του αυτοβιογραφικού έργου «Το φοβερό βήμα», το 1989.
Η ανακάλυψη του «Άλλου κρεβατιού» υπενθυμίζει ότι το λογοτεχνικό αρχείο ενός δημιουργού μπορεί να διατηρεί άγνωστες πτυχές της δουλειάς του ακόμη και πολλές δεκαετίες μετά τον θάνατό του. Και ότι ένα έργο που δεν είχε φτάσει ποτέ στην έκδοση μπορεί να αποκτήσει νέα ζωή, όταν βρεθεί το κατάλληλο υλικό και η κατάλληλη εκδοτική προσέγγιση.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου