Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026

Διαδικτυακές απάτες: Πώς προστατευόμαστε από τους επιτήδειους

Άνθρωπος εξετάζει ύποπτο μήνυμα στο κινητό του δίπλα σε τραπεζική κάρτα και φορητό υπολογιστή
Οι σύγχρονες απάτες συνδυάζουν ψηφιακά εργαλεία, πλαστή ταυτότητα και ψυχολογική πίεση για να αποσπάσουν χρήματα και προσωπικά δεδομένα.
Με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Πρόληψης και Καταπολέμησης όλων των Μορφών Διακρατικού Οργανωμένου Εγκλήματος, που έχει καθιερώσει ο ΟΗΕ και τιμάται κάθε χρόνο στις 15 Νοεμβρίου, στρέφουμε την προσοχή σε μια απειλή που μπορεί να αγγίξει τον καθένα μας: τις σύγχρονες διαδικτυακές, τηλεφωνικές και οικονομικές απάτες. Από τα παραπλανητικά μηνύματα και τις ψεύτικες επενδύσεις μέχρι τις πλαστές φωνές που δημιουργεί η τεχνητή νοημοσύνη, οι μέθοδοι των απατεώνων εξελίσσονται. Πώς μπορούμε να αναγνωρίσουμε την παγίδα πριν είναι αργά;

Γιατί η 15η Νοεμβρίου είναι αφιερωμένη στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος

Η 15η Νοεμβρίου καθιερώθηκε από τη Γενική Συνέλευση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών τον Μάρτιο του 2024, με το ψήφισμα A/RES/78/267, ως Διεθνής Ημέρα Πρόληψης και Καταπολέμησης όλων των Μορφών Διακρατικού Οργανωμένου Εγκλήματος. Στόχος είναι η ευαισθητοποίηση για τις απειλές που δημιουργεί το διακρατικό οργανωμένο έγκλημα και η ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας για την αντιμετώπισή του. Το 2026, η θεματική της ημέρας είναι «Follow the money. Stop organized fraud» — «Ακολουθήστε το χρήμα. Σταματήστε το οργανωμένο έγκλημα της απάτης». Ο ΟΗΕ επισημαίνει ότι τα εγκληματικά δίκτυα αξιοποιούν διαδικτυακές πλατφόρμες, τεχνητή νοημοσύνη, deepfakes, κακόβουλο λογισμικό και ξέπλυμα χρήματος για να οργανώνουν απάτες που ξεπερνούν τα εθνικά σύνορα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει ο ΟΗΕ, οι ειδοποιήσεις της INTERPOL που σχετίζονται με απάτες αυξήθηκαν κατά 54% από το 2024. Το ποσοστό αφορά τις σχετικές ειδοποιήσεις και όχι το σύνολο των περιστατικών απάτης παγκοσμίως. Η φετινή θεματική αναδεικνύει και μια σημαντική διάσταση: η απάτη δεν ολοκληρώνεται όταν ο πολίτης μεταφέρει χρήματα. Ακολουθεί η διακίνηση, η απόκρυψη και συχνά η νομιμοποίηση των παράνομων εσόδων μέσω οικονομικών δικτύων και λογαριασμών διαφορετικών χωρών.

1. Ψεύτικες επενδύσεις: Όταν τα εγγυημένα κέρδη κρύβουν την απάτη

Οι επενδυτικές απάτες αποτελούν μία από τις πιο επικίνδυνες μορφές οικονομικής εξαπάτησης, επειδή συχνά στοχεύουν στις αποταμιεύσεις μιας ολόκληρης ζωής. Οι δράστες εμφανίζονται ως εκπρόσωποι επενδυτικών εταιρειών, χρηματιστηριακοί σύμβουλοι ή ειδικοί στις αγορές μετοχών και κρυπτονομισμάτων. Μπορεί να προσεγγίσουν το θύμα με τηλεφώνημα, διαφήμιση στα κοινωνικά δίκτυα ή μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Συχνά υπόσχονται υψηλές αποδόσεις σε σύντομο χρονικό διάστημα, με ελάχιστο ή μηδενικό κίνδυνο. Μία συνηθισμένη μέθοδος είναι η προβολή διαφημίσεων με γνωστά πρόσωπα, πολιτικούς, δημοσιογράφους ή επιχειρηματίες, οι οποίοι εμφανίζονται δήθεν να αποκαλύπτουν μια επενδυτική ευκαιρία. Σε αρκετές περιπτώσεις χρησιμοποιούνται ψηφιακά επεξεργασμένα βίντεο ή κατασκευασμένες συνεντεύξεις. Αρχικά, ο ενδιαφερόμενος μπορεί να κληθεί να καταθέσει ένα μικρό ποσό. Στη συνέχεια, του παρουσιάζονται πλασματικά κέρδη σε μια διαδικτυακή πλατφόρμα και ενθαρρύνεται να καταθέσει περισσότερα χρήματα. Όταν επιχειρήσει να αποσύρει τα κέρδη του, εμφανίζονται νέες απαιτήσεις: δήθεν φόροι, προμήθειες, έξοδα ενεργοποίησης ή χρεώσεις απελευθέρωσης κεφαλαίων. Τελικά, τα χρήματα δεν επιστρέφονται. Πώς αναγνωρίζουμε μια ύποπτη επενδυτική πρόταση; - Υπόσχεται υψηλές και γρήγορες αποδόσεις χωρίς ουσιαστικό κίνδυνο. - Δημιουργεί πίεση χρόνου: «Η προσφορά ισχύει μόνο σήμερα». - Ζητά να μην ενημερώσουμε συγγενείς ή οικονομικούς συμβούλους. - Προέρχεται από απρόσκλητο τηλεφώνημα ή άγνωστη διαδικτυακή διαφήμιση. - Ζητά προκαταβολή για να αποδεσμευτούν υποτιθέμενα κέρδη. - Ο συνομιλητής ζητά απομακρυσμένη πρόσβαση στον υπολογιστή ή στο κινητό μας. Η Διεύθυνση Δίωξης Κυβερνοεγκλήματος έχει προειδοποιήσει ειδικά για τέτοιες πρακτικές και έχει ανακοινώσει την εξάρθρωση εγκληματικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνταν σε επενδυτικές απάτες. Τι ελέγχουμε πριν επενδύσουμε; Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς συστήνει να ελέγχουμε: - Την πραγματική επωνυμία της εταιρείας και τη χώρα στην οποία εδρεύει. - Αν διαθέτει άδεια από την αρμόδια εποπτική αρχή. - Αν έχει δικαίωμα παροχής επενδυτικών υπηρεσιών στην Ελλάδα ή μέσω ευρωπαϊκού διαβατηρίου. - Αν περιλαμβάνεται στις λίστες προειδοποιήσεων της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς ή άλλων εποπτικών αρχών. Ο έλεγχος πρέπει να γίνεται από την επίσημη ιστοσελίδα της εποπτικής αρχής και όχι από συνδέσμους που μας στέλνει ο υποτιθέμενος επενδυτικός σύμβουλος.

2. Phishing και παραπλανητικά μηνύματα: Η παγίδα βρίσκεται στον σύνδεσμο

Το phishing είναι η προσπάθεια υποκλοπής προσωπικών και οικονομικών δεδομένων μέσω πλαστών μηνυμάτων ή ιστοσελίδων. Οι δράστες προσποιούνται ότι εκπροσωπούν τράπεζες, δημόσιες υπηρεσίες, εταιρείες ταχυμεταφορών, παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας ή τηλεπικοινωνιών. Το μήνυμα μπορεί να αναφέρει: - «Ο τραπεζικός σας λογαριασμός θα απενεργοποιηθεί». - «Υπάρχει πρόβλημα με την παράδοση του δέματός σας». - «Δικαιούστε επιστροφή χρημάτων». - «Επιβεβαιώστε τα στοιχεία σας για να λάβετε το επίδομα». - «Εντοπίστηκε ύποπτη συναλλαγή στην κάρτα σας». Ο παραλήπτης καλείται να πατήσει έναν σύνδεσμο και να συμπληρώσει στοιχεία σύνδεσης, αριθμό κάρτας, PIN ή κωδικό μιας χρήσης (OTP). Η ιστοσελίδα μπορεί να μοιάζει σχεδόν απόλυτα με την πραγματική. Όμως τα στοιχεία που καταχωρίζονται καταλήγουν στους απατεώνες. Μια πιο εξελιγμένη μέθοδος: SMS Blaster Τον Ιανουάριο του 2026 η Ελληνική Αστυνομία ανακοίνωσε την εξάρθρωση εγκληματικής ομάδας που χρησιμοποιούσε ειδικό εξοπλισμό εγκατεστημένο σε όχημα για να δημιουργεί ψεύτικους σταθμούς βάσης κινητής τηλεφωνίας. Με τη μέθοδο SMS Blaster οι δράστες παραπλανούσαν τις συσκευές των πολιτών, υποβαθμίζοντας τη σύνδεση από 4G σε 2G και αξιοποιώντας αδυναμίες ασφαλείας του παλαιότερου δικτύου. Στη συνέχεια έστελναν παραπλανητικά SMS με συνδέσμους phishing, εμφανίζοντας ως αποστολείς κυρίως τράπεζες ή εταιρείες ταχυμεταφορών. Σύμφωνα με την αστυνομική ανακοίνωση, εξιχνιάστηκαν τρεις περιπτώσεις σε Μαρούσι, Σπάτα και Αθήνα. Το περιστατικό δείχνει ότι ακόμη και η εμφάνιση ενός μηνύματος στην ίδια συνομιλία με πραγματικές ειδοποιήσεις δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη γνησιότητας. Πώς προστατευόμαστε: - Δεν πατάμε συνδέσμους από απρόσμενα SMS ή email. - Δεν καταχωρίζουμε τραπεζικούς κωδικούς σε σελίδες που ανοίγουν από τέτοια μηνύματα. - Μπαίνουμε στην εφαρμογή ή στην επίσημη ιστοσελίδα του φορέα πληκτρολογώντας εμείς τη διεύθυνση. - Ελέγχουμε προσεκτικά τη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του αποστολέα. - Δεν ανοίγουμε απρόσμενα συνημμένα αρχεία. - Δεν κοινοποιούμε κωδικούς OTP, PIN ή CVV σε κανέναν. Η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας επισημαίνει ότι οι δημόσιοι φορείς δεν ζητούν ευαίσθητα προσωπικά ή τραπεζικά δεδομένα μέσω SMS ή email.

3. Τηλεφωνικές απάτες: Όταν ο αριθμός φαίνεται πραγματικός

Οι τηλεφωνικές απάτες δεν βασίζονται μόνο σε πειστικές ιστορίες. Μπορούν να αξιοποιούν και τεχνολογίες που παραποιούν την ταυτότητα του καλούντος. Μία από τις συνηθέστερες τεχνικές είναι το Caller ID Spoofing. Ο απατεώνας μπορεί να καλέσει χρησιμοποιώντας τεχνολογία που εμφανίζει στην οθόνη του παραλήπτη τον αριθμό μιας πραγματικής τράπεζας ή δημόσιας υπηρεσίας, ενώ η κλήση προέρχεται από διαφορετικό σημείο. Ο συνομιλητής μπορεί να ισχυριστεί ότι: - Εντοπίστηκε ύποπτη συναλλαγή και πρέπει να μεταφερθούν άμεσα τα χρήματα σε ασφαλή λογαριασμό. - Ο τραπεζικός λογαριασμός κινδυνεύει και χρειάζεται επιβεβαίωση κωδικών. - Υπάρχει πρόβλημα με την κάρτα ή το ηλεκτρονικό πορτοφόλι. - Εκκρεμεί κάποια επιστροφή χρημάτων. - Η αστυνομία διερευνά υπόθεση στην οποία εμπλέκονται τα τραπεζικά στοιχεία του πολίτη. Άλλη συνηθισμένη μορφή είναι η απάτη με πρόσχημα την παρουσία συγγενικού προσώπου σε ατύχημα ή άλλη έκτακτη ανάγκη. Ο δράστης προσπαθεί να προκαλέσει πανικό και ζητά χρήματα για δήθεν άμεση διευθέτηση. Τι πρέπει να κάνουμε; Κλείνουμε αμέσως το τηλέφωνο όταν ο συνομιλητής ζητά κωδικούς, στοιχεία κάρτας ή μεταφορά χρημάτων. Δεν καλούμε πίσω στον αριθμό που εμφανίστηκε στην οθόνη. Επικοινωνούμε εμείς με την τράπεζα ή την υπηρεσία μέσω του επίσημου αριθμού της. Αν κάποιος ισχυρίζεται ότι συγγενής μας βρίσκεται σε κίνδυνο, καλούμε απευθείας τον ίδιο ή άλλο μέλος της οικογένειας για επιβεβαίωση. Η Ελληνική Ένωση Τραπεζών υπενθυμίζει ότι οι τράπεζες δεν ζητούν ποτέ από τους πελάτες τους να αποκαλύψουν PIN, κωδικούς πρόσβασης ή OTP.

4. Πλαστοπροσωπία: Όταν ο απατεώνας φορά την ταυτότητα κάποιου άλλου

Η πλαστοπροσωπία μπορεί να πραγματοποιηθεί μέσω τηλεφώνου, email, εφαρμογών μηνυμάτων ή κοινωνικών δικτύων. Οι δράστες μπορεί να δημιουργήσουν ψεύτικο προφίλ χρησιμοποιώντας τη φωτογραφία και το όνομα ενός πραγματικού προσώπου ή να καταλάβουν τον λογαριασμό κάποιου γνωστού μας. Στη συνέχεια στέλνουν μηνύματα σε φίλους και συγγενείς, ζητώντας χρήματα με διάφορα προσχήματα: - Έκτακτη ανάγκη και ανάγκη άμεσης οικονομικής βοήθειας. - Πρόβλημα με τραπεζικό λογαριασμό. - Αίτημα για έναν κωδικό επιβεβαίωσης που δήθεν στάλθηκε κατά λάθος. - Συμμετοχή σε διαγωνισμό ή ψηφοφορία που απαιτεί την αποστολή συνδέσμου. - Επείγουσα μεταφορά χρημάτων σε διαφορετικό λογαριασμό. Μια ιδιαίτερα επικίνδυνη εκδοχή είναι η κατάληψη πραγματικού λογαριασμού. Τότε το μήνυμα προέρχεται από το αυθεντικό προφίλ ενός φίλου ή συγγενή, αλλά το χειρίζεται πλέον κάποιος άλλος. Πώς προστατευόμαστε; - Ενεργοποιούμε την επαλήθευση δύο βημάτων στους λογαριασμούς μας. - Δεν κοινοποιούμε κωδικούς επιβεβαίωσης, ακόμη και αν το αίτημα φαίνεται να προέρχεται από γνωστό μας. - Επιβεβαιώνουμε τηλεφωνικά κάθε ασυνήθιστο αίτημα για χρήματα. - Δεν εμπιστευόμαστε μόνο τη φωτογραφία ή το όνομα ενός προφίλ. - Αν παραβιαστεί λογαριασμός μας, ενημερώνουμε άμεσα τις επαφές μας από άλλο μέσο επικοινωνίας.

5. Τεχνητή νοημοσύνη και deepfakes: Η νέα διάσταση της εξαπάτησης

Η τεχνητή νοημοσύνη έχει προσθέσει νέα εργαλεία στο οπλοστάσιο των απατεώνων. Με τη χρήση ειδικών εφαρμογών μπορούν να δημιουργήσουν βίντεο που εμφανίζουν ένα γνωστό πρόσωπο να προωθεί μια επένδυση, να αναπαράγουν τη φωνή ενός συγγενή ή να κατασκευάσουν μια πειστική ηχητική ή οπτική επικοινωνία. Οι τεχνικές αυτές είναι γνωστές ως deepfakes και voice cloning. Η ψεύτικη φωνή ενός συγγενή Ένα τηλεφώνημα μπορεί να ξεκινήσει με τη φωνή ενός παιδιού ή άλλου συγγενικού προσώπου που ακούγεται να ζητά επειγόντως βοήθεια. Ο απατεώνας μπορεί να υποστηρίξει ότι υπάρχει ατύχημα, πρόβλημα υγείας ή άλλη έκτακτη κατάσταση και να απαιτήσει άμεση μεταφορά χρημάτων. Η Ελληνική Αστυνομία, σε ανακοίνωσή της στις 13 Αυγούστου 2026, προειδοποίησε για τηλεφωνικές απάτες στις οποίες εξετάζεται η πιθανή χρήση τεχνητής νοημοσύνης για τη μίμηση φωνής οικείων προσώπων. Η ανακοίνωση περιγράφει περιπτώσεις στις οποίες οι δράστες προσποιούνται υπαλλήλους οργανισμών και επιχειρούν να πείσουν πολίτες να παραδώσουν χρήματα ή τιμαλφή, ενώ στο παρασκήνιο ακούγεται φωνή που μοιάζει με εκείνη συγγενικού προσώπου. Η Αστυνομία διευκρινίζει ότι τα περιστατικά που είχαν καταγραφεί ήταν περιορισμένα, αλλά θεωρεί αναγκαία την ενημέρωση των πολιτών. Η ψεύτικη επενδυτική διαφήμιση με γνωστά πρόσωπα Μια άλλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης είναι η δημιουργία πλαστών βίντεο με πολιτικούς, δημοσιογράφους, καλλιτέχνες ή επιστήμονες. Το πρόσωπο εμφανίζεται δήθεν να προτείνει μια επενδυτική πλατφόρμα ή να αποκαλύπτει μια μέθοδο εύκολου πλουτισμού. Η εικόνα και η φωνή μπορεί να είναι ιδιαίτερα πειστικές, αλλά η δήλωση δεν έχει γίνει ποτέ. Τι κάνουμε; - Δεν θεωρούμε τη γνώριμη φωνή ή εικόνα απόδειξη ταυτότητας. - Τερματίζουμε την κλήση και καλούμε εμείς τον συγγενή σε γνωστό αριθμό. - Συμφωνούμε μέσα στην οικογένεια μια μυστική λέξη ή φράση επιβεβαίωσης. - Δεν μεταφέρουμε χρήματα επειδή κάποιος μας πιέζει συναισθηματικά. - Ελέγχουμε αν το βίντεο ή η επενδυτική πρόταση υπάρχει σε επίσημα κανάλια του προσώπου ή του οργανισμού που εμφανίζεται να την προωθεί. Η βασική αρχή είναι απλή: η τεχνολογία μπορεί πλέον να αντιγράψει την εικόνα και τη φωνή. Δεν μπορεί, όμως, να υποκαταστήσει την ανεξάρτητη επιβεβαίωση της ταυτότητας.

6. Τα σημάδια που πρέπει να μας βάζουν σε υποψίες

Παρά τις διαφορετικές τεχνικές, οι περισσότερες απάτες χρησιμοποιούν παρόμοιες ψυχολογικές τακτικές. | Προειδοποιητικό σημάδι | Τι προσπαθεί να πετύχει ο δράστης | |---|---| | Επείγουσα προθεσμία | Να μην προλάβουμε να ελέγξουμε | | Φόβος για απώλεια χρημάτων | Να ενεργήσουμε πανικόβλητοι | | Υπόσχεση μεγάλου κέρδους | Να παραβλέψουμε τον κίνδυνο | | Μυστικότητα | Να μη ζητήσουμε δεύτερη γνώμη | | Αίτημα για κωδικό OTP | Να αποκτήσει πρόσβαση ή να εγκρίνει συναλλαγή | | Αίτημα απομακρυσμένης πρόσβασης | Να ελέγξει τη συσκευή μας | | Αίτημα μεταφοράς σε «ασφαλή λογαριασμό» | Να αποσπάσει τα χρήματά μας | Το κοινό χαρακτηριστικό είναι η προσπάθεια να περιοριστεί ο χρόνος που διαθέτουμε για να σκεφτούμε και να διασταυρώσουμε τις πληροφορίες. Μια γνήσια υπηρεσία, τράπεζα ή δημόσιος φορέας δεν χρειάζεται να μας πιέσει να αποκαλύψουμε κωδικούς ή να μεταφέρουμε χρήματα σε λογαριασμό τρίτου.

7. Πρακτικός οδηγός προστασίας: Τι κάνουμε καθημερινά

Η πρόληψη δεν απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις πληροφορικής. Απαιτεί μερικές σταθερές συνήθειες. Για το κινητό και τον υπολογιστή - Εγκαθιστούμε τις ενημερώσεις ασφαλείας του λειτουργικού συστήματος και των εφαρμογών. - Χρησιμοποιούμε ισχυρούς και διαφορετικούς κωδικούς για κάθε σημαντικό λογαριασμό. - Ενεργοποιούμε την επαλήθευση δύο παραγόντων όπου προσφέρεται. - Δεν εγκαθιστούμε εφαρμογές απομακρυσμένης πρόσβασης κατόπιν τηλεφωνικής υπόδειξης αγνώστων. - Δεν ανοίγουμε άγνωστους συνδέσμους ή συνημμένα αρχεία. Για τις τραπεζικές συναλλαγές - Δεν αποκαλύπτουμε ποτέ PIN, CVV, κωδικούς πρόσβασης ή OTP. - Ελέγχουμε το ακριβές περιεχόμενο κάθε συναλλαγής πριν εγκρίνουμε έναν κωδικό. - Ενεργοποιούμε ειδοποιήσεις για κινήσεις λογαριασμών και καρτών. - Ορίζουμε όρια συναλλαγών, όπου παρέχεται αυτή η δυνατότητα. - Δεν μεταφέρουμε χρήματα σε λογαριασμό που μας υποδεικνύει κάποιος τηλεφωνικά ως δήθεν ασφαλή. Για την οικογένεια - Ενημερώνουμε ηλικιωμένους συγγενείς για τα συνηθισμένα προσχήματα των απατεώνων. - Συμφωνούμε μια οικογενειακή λέξη ασφαλείας για έκτακτες τηλεφωνικές επικοινωνίες. - Δεν δημοσιοποιούμε υπερβολικές πληροφορίες για την καθημερινότητα, τις απουσίες ή τα οικονομικά μας. - Εξηγούμε στα παιδιά ότι δεν πρέπει να κοινοποιούν κωδικούς επιβεβαίωσης σε κανέναν.

8. Τι κάνουμε αν υποψιαστούμε ότι πέσαμε θύμα απάτης

Η ταχύτητα αντίδρασης είναι κρίσιμη. Δεν περιμένουμε να εξακριβώσουμε μόνοι μας τι συνέβη, ούτε ντρεπόμαστε να ενημερώσουμε την τράπεζα ή την Αστυνομία. Βήμα 1: Επικοινωνούμε αμέσως με την τράπεζα Αν έχουμε δώσει τραπεζικά στοιχεία ή πραγματοποιήσει συναλλαγή, καλούμε αμέσως την τράπεζα από τον επίσημο αριθμό της. Ζητάμε, ανάλογα με την περίπτωση: - Ακύρωση ή προσωρινό μπλοκάρισμα κάρτας. - Φραγή πρόσβασης στο e-banking, εφόσον έχουν διαρρεύσει κωδικοί. - Έλεγχο των ύποπτων συναλλαγών. - Άμεση διερεύνηση δυνατότητας ανάκλησης ή παγώματος μεταφοράς χρημάτων. - Καταγραφή του περιστατικού και αριθμό αναφοράς. Δεν υπάρχει εγγύηση ότι τα χρήματα θα ανακτηθούν. Όσο νωρίτερα ενημερωθεί η τράπεζα, όμως, τόσο περισσότερες δυνατότητες υπάρχουν να περιοριστεί η ζημιά. Βήμα 2: Διατηρούμε τα αποδεικτικά στοιχεία Δεν διαγράφουμε τα μηνύματα και δεν σβήνουμε τις συνομιλίες. Κρατάμε: - Στιγμιότυπα οθόνης από SMS, email και συνομιλίες. - Τον αριθμό τηλεφώνου και την ημερομηνία της κλήσης. - Τους συνδέσμους των ύποπτων ιστοσελίδων. - Τα στοιχεία του λογαριασμού στον οποίο μεταφέρθηκαν χρήματα. - Αποδεικτικά συναλλαγών και αριθμούς αναφοράς. - Τυχόν στοιχεία της εφαρμογής που μας ζητήθηκε να εγκαταστήσουμε. Βήμα 3: Καταγγέλλουμε το περιστατικό Για περιστατικά που αφορούν το διαδίκτυο, η αρμόδια υπηρεσία είναι η Διεύθυνση Δίωξης Κυβερνοεγκλήματος της Ελληνικής Αστυνομίας. Οι διαθέσιμοι τρόποι επικοινωνίας είναι: - **Τηλέφωνο 11188:** Χωρίς χρέωση. - **Email:** ccu@cybercrimeunit.gov.gr - **Ηλεκτρονικά μέσω gov.gr:** Στην υπηρεσία «Καταγγελία για εγκλήματα κυβερνοχώρου». - **Με φυσική παρουσία:** Στην αρμόδια αστυνομική υπηρεσία. Η καταγγελία μέσω gov.gr γίνεται με χρήση των προβλεπόμενων στοιχείων ταυτοποίησης. Για κάθε περιστατικό απάτης μπορεί επίσης να χρειάζεται επικοινωνία με την αρμόδια αστυνομική ή εισαγγελική αρχή. Αν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για άνθρωπο ή βρίσκεται άγνωστος στην πόρτα με πρόσχημα την απάτη, καλούμε το 100 ή το 112. Βήμα 4: Ασφαλίζουμε ξανά τους λογαριασμούς μας Αλλάζουμε τους κωδικούς από ασφαλή συσκευή, ξεκινώντας από το email και τις τραπεζικές υπηρεσίες. Ελέγχουμε αν έχουν προστεθεί άγνωστες συσκευές, νέοι τρόποι ανάκτησης λογαριασμού ή ύποπτες συνδέσεις. Αν έχουμε εγκαταστήσει εφαρμογή απομακρυσμένης πρόσβασης κατόπιν οδηγιών απατεώνα, διακόπτουμε τη σύνδεση της συσκευής με το διαδίκτυο και ζητάμε τεχνική υποστήριξη για τον έλεγχο και την αποκατάστασή της. Βήμα 5: Προειδοποιούμε όσους μπορεί να κινδυνεύουν Αν έχει παραβιαστεί λογαριασμός κοινωνικού δικτύου ή εφαρμογής μηνυμάτων, ενημερώνουμε τις επαφές μας από διαφορετικό κανάλι επικοινωνίας. Αν έχουν διαρρεύσει προσωπικά δεδομένα, πρέπει να είμαστε προσεκτικοί και σε επόμενες κλήσεις ή μηνύματα. Οι απατεώνες μπορεί να επιχειρήσουν να μας προσεγγίσουν ξανά, αξιοποιώντας τις πληροφορίες που έχουν ήδη συγκεντρώσει.

9. Προσοχή και στη δεύτερη απάτη: Η υπόσχεση επιστροφής των χρημάτων

Ένα ακόμη πρόβλημα αφορά όσους έχουν ήδη χάσει χρήματα από απάτη. Μετά το αρχικό περιστατικό, μπορεί να εμφανιστούν νέα πρόσωπα που ισχυρίζονται ότι είναι δικηγόροι, ειδικοί ανάκτησης χρημάτων, εκπρόσωποι διεθνών οργανισμών ή συνεργάτες τραπεζών. Υπόσχονται ότι μπορούν να εντοπίσουν τα χρήματα, να αποδεσμεύσουν κρυπτονομίσματα ή να ανακτήσουν την επένδυση, αρκεί το θύμα να πληρώσει πρώτα μια αμοιβή ή ένα ποσό για δήθεν φόρους και έξοδα. Πρόκειται για τη λεγόμενη απάτη ανάκτησης χρημάτων (recovery scam). Η Δίωξη Κυβερνοεγκλήματος έχει προειδοποιήσει ότι όσοι έχουν πέσει θύματα επενδυτικής απάτης κινδυνεύουν να στοχοποιηθούν ξανά. Γι' αυτό: - Δεν πληρώνουμε προκαταβολές σε αγνώστους που υπόσχονται ανάκτηση χρημάτων. - Δεν παραχωρούμε ξανά κωδικούς ή πρόσβαση σε τραπεζικούς λογαριασμούς. - Δεν εμπιστευόμαστε ισχυρισμούς ότι κάποιος μπορεί να εγγυηθεί την επιστροφή των χρημάτων. - Ενημερώνουμε την τράπεζα και τις αρμόδιες αρχές για κάθε νέα προσέγγιση.

Οι επίσημες ελληνικές υπηρεσίες και τα χρήσιμα σημεία επικοινωνίας

| Υπηρεσία | Πότε απευθυνόμαστε | |---|---| | Δίωξη Κυβερνοεγκλήματος – 11188 | Διαδικτυακές απάτες, phishing, υποκλοπή λογαριασμών | | gov.gr – Καταγγελίες για εγκλήματα κυβερνοχώρου | Ηλεκτρονική υποβολή καταγγελίας | | Ελληνική Αστυνομία – 100 | Άμεσος κίνδυνος ή ανάγκη αστυνομικής επέμβασης | | Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας | Ενημέρωση και οδηγίες ψηφιακής ασφάλειας | | Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς | Έλεγχος αδειοδοτημένων εταιρειών και προειδοποιήσεις για επενδυτικές απάτες | | Τράπεζα του πολίτη | Άμεσο μπλοκάρισμα κάρτας, λογαριασμού ή ύποπτης συναλλαγής | Χρήσιμοι επίσημοι σύνδεσμοι: - Δίωξη Κυβερνοεγκλήματος: https://cyberalert.gr/ - Καταγγελία μέσω gov.gr: https://www.gov.gr/ipiresies/polites-kai-kathemerinoteta/kataggelies - Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας: https://cyber.gov.gr/ - Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς – Προειδοποιήσεις: https://www.hcmc.gr/el/warnings1 - Ελληνική Ένωση Τραπεζών – Προστασία από ηλεκτρονικές απάτες: https://www.hba.gr/info/PhishingCamp Η πρόληψη αρχίζει με μία παύση Οι σύγχρονες απάτες δεν στηρίζονται αποκλειστικά στην τεχνολογία. Στηρίζονται κυρίως στην ανθρώπινη αντίδραση: στον φόβο, στην εμπιστοσύνη, στην ανάγκη για οικονομική ασφάλεια και στην επιθυμία να βοηθήσουμε κάποιον δικό μας άνθρωπο. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να κάνει μια απάτη πιο πειστική, αλλά δεν καταργεί την ανάγκη να ελέγχουμε ποιος επικοινωνεί μαζί μας και γιατί ζητά χρήματα ή προσωπικά δεδομένα. Το σημαντικότερο μέτρο προστασίας είναι να μη βιαζόμαστε. Διακόπτουμε την επικοινωνία, επαληθεύουμε ανεξάρτητα την πληροφορία και δεν δίνουμε ποτέ κωδικούς ή χρήματα υπό πίεση. Η Διεθνής Ημέρα της 15ης Νοεμβρίου υπενθυμίζει ότι η αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος δεν αφορά μόνο τις αστυνομικές και δικαστικές αρχές. Αφορά και την ενημέρωση κάθε πολίτη, την προστασία των προσωπικών του δεδομένων και την έγκαιρη αναφορά κάθε ύποπτης δραστηριότητας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Αρχειοθήκη ιστολογίου