Ο καρκίνος εξακολουθεί να είναι πολύ συχνότερος στις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα τελευταία χρόνια, όμως, αυξάνονται οι διαγνώσεις ορισμένων μορφών καρκίνου σε νεότερους ανθρώπους, γεγονός που έχει οδηγήσει τους επιστήμονες στην αναζήτηση νέων εξηγήσεων.
Μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Medicine εξετάζει έναν παράγοντα που μέχρι πρόσφατα δεν βρισκόταν στο επίκεντρο: τη βιολογική ηλικία του οργανισμού, δηλαδή το πόσο «γερασμένο» εμφανίζεται το σώμα σε σχέση με την πραγματική ηλικία ενός ανθρώπου. :chatgpt-content-reference{index="0"}
Η βιολογική ηλικία δεν είναι ίδια με την ηλικία στην ταυτότητα
Η χρονολογική ηλικία είναι απλή: είναι τα χρόνια που έχουν περάσει από τη γέννησή μας.
Η βιολογική ηλικία είναι διαφορετική έννοια. Περιγράφει την κατάσταση του οργανισμού με βάση διάφορους βιολογικούς δείκτες που μπορούν να δείξουν αν ένα σώμα φαίνεται νεότερο ή μεγαλύτερο από όσο θα περίμενε κανείς για τη συγκεκριμένη χρονολογική ηλικία.
Στη νέα μελέτη οι ερευνητές χρησιμοποίησαν, μεταξύ άλλων, το PhenoAge, έναν δείκτη που υπολογίζεται από βιοχημικούς δείκτες του αίματος και χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης. :chatgpt-content-reference{index="1"}
Τι βρήκαν οι ερευνητές
Η ομάδα ανέλυσε δεδομένα από 154.169 νέους ενήλικες στη UK Biobank και στη συνέχεια εξέτασε αν τα ευρήματα μπορούσαν να επιβεβαιωθούν σε ακόμη 10.262 συμμετέχοντες από το αμερικανικό πρόγραμμα All of Us. :chatgpt-content-reference{index="2"}
Οι άνθρωποι που ανήκαν σε νεότερες γενιές εμφάνιζαν, κατά μέσο όρο, ενδείξεις ταχύτερης βιολογικής γήρανσης σε σχέση με ανθρώπους προηγούμενων γενεών στην ίδια περίπου χρονολογική ηλικία.
Στη βρετανική ομάδα, για παράδειγμα, ο δείκτης συστηματικής γήρανσης ήταν υψηλότερος στις γενιές που είχαν γεννηθεί μεταξύ 1965 και 1974 σε σχέση με εκείνες που είχαν γεννηθεί μεταξύ 1950 και 1954. :chatgpt-content-reference{index="3"}
Η σύνδεση με τον καρκίνο
Το σημαντικότερο εύρημα ήταν ότι η μεγαλύτερη βιολογική ηλικία σε σχέση με τη χρονολογική συνδεόταν με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης πρώιμου καρκίνου, δηλαδή καρκίνου που εμφανίζεται πριν από την ηλικία των 55 ετών στο πλαίσιο της συγκεκριμένης μελέτης.
Για κάθε τυπική απόκλιση αύξησης της βιολογικής γήρανσης, ο κίνδυνος πρώιμου συμπαγούς καρκίνου αυξανόταν κατά περίπου 8%. Η συσχέτιση παρέμενε και μετά τον συνυπολογισμό γενετικών παραγόντων που σχετίζονται με τον καρκίνο και τη γήρανση. :chatgpt-content-reference{index="4"}
Η σχέση ήταν ιδιαίτερα εμφανής σε καρκίνους του πνεύμονα, του γαστρεντερικού συστήματος και της μήτρας. :chatgpt-content-reference{index="5"}
Δεν γερνάει μόνο όλο το σώμα — γερνούν διαφορετικά και τα όργανα
Οι ερευνητές προχώρησαν ένα βήμα παραπέρα και εξέτασαν τη βιολογική ηλικία συγκεκριμένων συστημάτων του οργανισμού.
Η μεγαλύτερη «ηλικία» του ανοσοποιητικού συστήματος συνδέθηκε με αυξημένο κίνδυνο πρώιμου καρκίνου του πνεύμονα. Παράλληλα, μεγαλύτερη βιολογική ηλικία του λιπώδους ιστού συνδέθηκε με αυξημένο κίνδυνο πρώιμου καρκίνου του παχέος εντέρου. :chatgpt-content-reference{index="6"}
Οι συγκεκριμένες συσχετίσεις δεν σημαίνουν ότι ένα «γερασμένο» ανοσοποιητικό ή ο λιπώδης ιστός προκαλούν από μόνοι τους καρκίνο. Δείχνουν ότι διαφορετικές διαδικασίες βιολογικής γήρανσης μπορεί να σχετίζονται με διαφορετικούς τύπους πρώιμου καρκίνου.
Γιατί μπορεί να γερνά γρηγορότερα ο οργανισμός;
Εδώ η επιστήμη δεν έχει ακόμη μία οριστική απάντηση.
Οι ερευνητές εξετάζουν ένα σύνθετο σύνολο παραγόντων που έχουν αλλάξει τις τελευταίες δεκαετίες, όπως η παχυσαρκία και οι μεταβολικές διαταραχές, η κατανάλωση αλκοόλ, η σωματική αδράνεια, η διατροφή, περιβαλλοντικές εκθέσεις και αλλαγές στο μικροβίωμα του εντέρου. :chatgpt-content-reference{index="7"}
Δεν έχει αποδειχθεί όμως ότι ένας συγκεκριμένος από αυτούς τους παράγοντες εξηγεί μόνος του την αύξηση των πρώιμων καρκίνων. Το πιθανότερο είναι ότι πρόκειται για συνδυασμό πολλών παραγόντων που δρουν σε διαφορετικές περιόδους της ζωής.
Η νέα μελέτη δεν αποδεικνύει ότι η βιολογική γήρανση προκαλεί καρκίνο
Αυτό είναι το σημαντικότερο σημείο για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων.
Η μελέτη είναι παρατηρησιακή. Εντόπισε μια ισχυρή συσχέτιση ανάμεσα στην επιταχυνόμενη βιολογική γήρανση και στον κίνδυνο πρώιμου καρκίνου, αλλά δεν μπορεί από μόνη της να αποδείξει ότι η βιολογική γήρανση είναι η άμεση αιτία του καρκίνου. :chatgpt-content-reference{index="8"}
Οι ίδιοι οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα για να κατανοηθεί τι προκαλεί τις αλλαγές στη βιολογική ηλικία και αν αυτές μπορούν πράγματι να χρησιμοποιηθούν στο μέλλον για την πρόληψη ή την έγκαιρη ανίχνευση του καρκίνου.
Ένα ακόμη κομμάτι του παζλ
Η αύξηση ορισμένων καρκίνων σε νεότερες ηλικίες είναι ένα σύνθετο επιστημονικό πρόβλημα. Το Εθνικό Ινστιτούτο Καρκίνου των ΗΠΑ επισημαίνει ότι οι πιθανές εξηγήσεις περιλαμβάνουν παράγοντες τρόπου ζωής, περιβαλλοντικές εκθέσεις, μεταβολικές αλλαγές, το μικροβίωμα και πιθανές αλλαγές που επηρεάζουν διαφορετικές γενιές σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους. Δεν υπάρχει μέχρι σήμερα μία οριστική εξήγηση για την τάση. :chatgpt-content-reference{index="9"}
Η νέα έρευνα προσθέτει σε αυτό το παζλ την έννοια της επιταχυνόμενης βιολογικής γήρανσης: το ενδεχόμενο δηλαδή ορισμένοι σύγχρονοι παράγοντες να αφήνουν το αποτύπωμά τους στον οργανισμό νωρίτερα από ό,τι συνέβαινε σε προηγούμενες γενιές.
Τι μπορεί να σημαίνει στο μέλλον
Αν τα ευρήματα επιβεβαιωθούν από μελλοντικές μελέτες, η μέτρηση της βιολογικής ηλικίας θα μπορούσε κάποια στιγμή να βοηθήσει τους επιστήμονες να εντοπίζουν ανθρώπους που εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο και να σχεδιάζουν πιο στοχευμένες στρατηγικές πρόληψης ή έγκαιρης διάγνωσης.
Προς το παρόν, όμως, δεν υπάρχει καθιερωμένη εξέταση που να μπορεί να προβλέψει ότι ένας συγκεκριμένος νέος άνθρωπος θα εμφανίσει καρκίνο επειδή έχει «μεγαλύτερη βιολογική ηλικία».
Το νέο εύρημα είναι κυρίως ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο στην προσπάθεια να απαντηθεί ένα δύσκολο ερώτημα: γιατί ορισμένοι καρκίνοι που συνδέονταν κυρίως με μεγαλύτερες ηλικίες εμφανίζονται πλέον συχνότερα και σε νεότερους ανθρώπους;
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου