Η Τουρκία δηλώνει ότι δεν αντιτίθεται στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, ζητά όμως γραπτή ενημέρωση για τις θαλάσσιες έρευνες και τις ακριβείς συντεταγμένες τους. Την ίδια ώρα, η Αθήνα επιμένει ότι η ενημέρωση της Άγκυρας δεν συνιστά αίτημα άδειας, ενώ το ερευνητικό πλοίο που θα αναλάβει τις εργασίες έχει ήδη αποπλεύσει από την Ιταλία.
Τι δήλωσε ο Χακάν Φιντάν
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, μιλώντας στις Βρυξέλλες και απαντώντας σε ερώτηση της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ» στις 21 Οκτωβρίου, υποστήριξε ότι η Άγκυρα δεν προβάλλει αντίρρηση στο έργο Great Sea Interconnector (GSI).
Έθεσε, ωστόσο, ως αίτημα να ενημερώνεται γραπτώς για τις θαλάσσιες έρευνες που θα πραγματοποιούνται και να λαμβάνει τις συντεταγμένες των περιοχών όπου θα επιχειρούν τα ερευνητικά πλοία. Όπως είπε, στόχος είναι να μη μεταβληθεί το υφιστάμενο καθεστώς και να μην δημιουργηθεί προηγούμενο που θα μπορούσε να προκαλέσει μεγαλύτερες διαφωνίες μεταξύ των δύο χωρών.
Ο Φιντάν ανέφερε επίσης ότι το ζήτημα έχει συζητηθεί με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν. Παράλληλα, επανέφερε την πρόταση της τουρκικής πλευράς για παροχή ηλεκτρικής ενέργειας, φυσικού αερίου και νερού στην Κύπρο από την Τουρκία.
Η θέση της Αθήνας: ενημέρωση, όχι άδεια
Η ελληνική πλευρά διαχωρίζει σαφώς την ενημέρωση από την αδειοδότηση. Σύμφωνα με διπλωματική πηγή που επικαλέστηκε η «Καθημερινή», η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα από την οποία ζητείται άδεια για τις έρευνες που εμπίπτουν στη δική της αρμοδιότητα. Η επικοινωνία με άλλες πλευρές δεν συνιστά αναγνώριση δικαιώματος έγκρισης των εργασιών από την Τουρκία.
Η διαφορά έχει σημασία επειδή η Άγκυρα αμφισβητεί τη δικαιοδοσία σε θαλάσσιες περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου και υποστηρίζει ότι οι έρευνες πρέπει να συντονίζονται μαζί της. Αθήνα και Λευκωσία απορρίπτουν τις τουρκικές αξιώσεις που θεωρούν ότι δεν έχουν νόμιμη βάση.
Επομένως, το κρίσιμο σημείο δεν είναι μόνο αν θα δοθούν οι συντεταγμένες, αλλά και με ποια διαδικασία θα γίνει η ενημέρωση, ώστε να μην εκληφθεί ως αποδοχή τουρκικής αρμοδιότητας ή ανάγκης για τουρκική άδεια.
Το ερευνητικό πλοίο απέπλευσε από τη Νάπολη
Στις 23 Οκτωβρίου, το γαλλικής σημαίας ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo απέπλευσε από τη Νάπολη με προορισμό το Ηράκλειο, όπου αναμένεται να φτάσει στις 27 Οκτωβρίου.
Το πλοίο, που θα εργαστεί για λογαριασμό της Nexans, πρόκειται να πραγματοποιήσει προκαταρκτικές ωκεανογραφικές και βυθομετρικές έρευνες για τη σχεδιαζόμενη διαδρομή του καλωδίου. Η έναρξη των εργασιών αναμένεται μετά την έκδοση της σχετικής NAVTEX, δηλαδή της ναυτιλιακής αγγελίας που ενημερώνει τα πλοία για δραστηριότητες και κινδύνους σε συγκεκριμένες θαλάσσιες περιοχές.
Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, η NAVTEX αναμένεται στις αρχές Νοεμβρίου. Οι έρευνες σχεδιάζεται να συνεχιστούν από την περιοχή όπου είχαν διακοπεί, κοντά στο όριο των έξι ναυτικών μιλίων από την Κάσο.
Ένα έργο με ενεργειακή και γεωπολιτική σημασία
Το Great Sea Interconnector αποσκοπεί στη σύνδεση των ηλεκτρικών δικτύων Ελλάδας και Κύπρου, με προοπτική επέκτασης προς το Ισραήλ. Η διασύνδεση θα μπορούσε να ενισχύσει την ενεργειακή ασφάλεια της Κύπρου, η οποία παραμένει απομονωμένη από τα ευρωπαϊκά ηλεκτρικά δίκτυα.
Το έργο έχει αντιμετωπίσει καθυστερήσεις και γεωπολιτικές εντάσεις, καθώς οι θαλάσσιες έρευνες είχαν διακοπεί το 2024 μετά τις τουρκικές αντιδράσεις στην περιοχή της Κάσου. Η επανέναρξή τους αποτελεί σημαντικό βήμα, αλλά δεν σημαίνει ότι έχουν επιλυθεί οι διαφωνίες για τη θαλάσσια δικαιοδοσία.
Οι επόμενες κινήσεις, και κυρίως η έκδοση της NAVTEX και η διεξαγωγή των ερευνών, θα δείξουν αν μπορεί να υπάρξει πρακτική πρόοδος χωρίς νέα ένταση. Προς το παρόν, η δήλωση Φιντάν αφήνει περιθώριο συνεννόησης, αλλά οι διαφορετικές ερμηνείες για το καθεστώς των θαλάσσιων περιοχών παραμένουν.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου