Περισσότερα από 1.300 χρόνια μετά το ναυάγιό του, ένα βυζαντινό πλοίο που βυθίστηκε στην
Αδριατική αποκαλύπτει τα μυστικά του χάρη σε έναν εντυπωσιακό θησαυρό από χρυσά κοσμήματα, νομίσματα και αυτοκρατορικά αντικείμενα.Οι αρχαιολόγοι που εργάζονται εδώ και περισσότερο από μία δεκαετία στο ναυάγιο κοντά στο νησί Μλιετ της Κροατίας δηλώνουν πλέον ότι πρόκειται πιθανότατα για «το σημαντικότερο ναυάγιο της εποχής του», καθώς τα ευρήματα αποκάλυψαν την ταυτότητα των ανθρώπων που επέβαιναν στο πλοίο και ρίχνουν νέο φως σε μια από τις λιγότερο γνωστές περιόδους της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.
Ένα ναυάγιο που περίμενε 13 αιώνες
Το πλοίο εντοπίστηκε πριν από περισσότερα από δέκα χρόνια στον βυθό της νότιας Αδριατικής, κοντά στο νησί Μλιετ.
Από το 2015, ομάδα υποβρύχιων αρχαιολόγων πραγματοποιεί συστηματικές ανασκαφές στο σημείο, αποκαλύπτοντας σταδιακά το φορτίο και τα προσωπικά αντικείμενα των επιβατών.
Οι πρώτες εκτιμήσεις τοποθετούν το ναυάγιο στα τέλη του 7ου ή στις αρχές του 8ου αιώνα, σε μια περίοδο μεγάλων πολιτικών και στρατιωτικών ανακατατάξεων για το Βυζάντιο.
Τα χρυσά κοσμήματα αποκάλυψαν ποιος βρισκόταν στο πλοίο
Το στοιχείο που άλλαξε τα δεδομένα ήταν μια εντυπωσιακή συλλογή από χρυσά αντικείμενα.
Οι αρχαιολόγοι ανέσυραν περίτεχνες χρυσές ζώνες διακοσμημένες με πολύτιμους λίθους, όπως σμαράγδια, ρουμπίνια και μαργαριτάρια, καθώς και χρυσά κοσμήματα εξαιρετικής ποιότητας.
Η ποσότητα και η πολυτέλεια των αντικειμένων δείχνουν ότι το πλοίο δεν μετέφερε έναν απλό έμπορο, αλλά πιθανότατα έναν υψηλόβαθμο αξιωματούχο του Βυζαντίου και τη συνοδεία του.
Το αυτοκρατορικό δαχτυλίδι του Ηρακλείου
Ανάμεσα στα πιο σημαντικά ευρήματα βρίσκεται ένα χρυσό σφραγιστικό δαχτυλίδι.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, το δαχτυλίδι φέρει πιθανότατα την εικόνα ή το όνομα του αυτοκράτορα Ηρακλείου, ο οποίος κυβέρνησε τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία από το 610 έως το 641 μ.Χ.
Τέτοια σφραγιστικά δαχτυλίδια χρησιμοποιούνταν μόνο από πρόσωπα που είχαν εξουσιοδότηση να σφραγίζουν επίσημα αυτοκρατορικά έγγραφα.
Αυτό ενισχύει την εκτίμηση ότι στο πλοίο επέβαινε πρόσωπο με ιδιαίτερα υψηλή θέση στη διοίκηση της αυτοκρατορίας.
Νομίσματα από τέσσερις αυτοκράτορες
Οι δύτες ανέσυραν επίσης χρυσά νομίσματα που κόπηκαν επί τεσσάρων διαφορετικών αυτοκρατόρων της δυναστείας των Ηρακλείδων.
Τα νομίσματα βοήθησαν τους αρχαιολόγους να χρονολογήσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια το ναυάγιο και να το συνδέσουν με μια περίοδο κατά την οποία η Βυζαντινή Αυτοκρατορία αντιμετώπιζε πολέμους, αραβικές επιδρομές και μεγάλες γεωπολιτικές αλλαγές.
Η παρουσία τους δείχνει ότι το ταξίδι πραγματοποιήθηκε σε μια εποχή έντονων επαφών ανάμεσα στην Κωνσταντινούπολη και τις περιοχές της Αδριατικής.
Το μεγαλύτερο φορτίο χρυσού που βρέθηκε σε ναυάγιο της Μεσογείου
Οι Κροάτες αρχαιολόγοι χαρακτηρίζουν την ανακάλυψη μοναδική.
Μετά τον καθαρισμό και τη συντήρηση των αντικειμένων, το συνολικό βάρος του χρυσού ξεπέρασε τα 600 γραμμάρια, ποσότητα που αποτελεί το μεγαλύτερο σύνολο χρυσών ευρημάτων που έχει ανασυρθεί ποτέ από ναυάγιο της Μεσογείου αυτής της περιόδου.
Η ανακάλυψη περιλαμβάνει κοσμήματα, διακοσμητικά στοιχεία ζωνών, νομίσματα και άλλα πολύτιμα αντικείμενα.
Γιατί θεωρείται το σημαντικότερο ναυάγιο της εποχής του
Ο αρχαιολόγος Justin Leidwanger του Πανεπιστημίου Stanford χαρακτήρισε το ναυάγιο «το σημαντικότερο της εποχής του».
Ο λόγος δεν είναι μόνο ο χρυσός, αλλά το γεγονός ότι το πλοίο προέρχεται από μια περίοδο για την οποία υπάρχουν σχετικά λίγες αρχαιολογικές πληροφορίες.
Η εποχή μετά τον Ηράκλειο θεωρείται μεταβατική, καθώς η Βυζαντινή Αυτοκρατορία αλλάζει μορφή και η Μεσόγειος περνά από τον ύστερο αρχαίο κόσμο στον μεσαιωνικό.
Ήταν εμπορικό ή αυτοκρατορική αποστολή;
Οι ερευνητές δεν έχουν ακόμη δώσει οριστική απάντηση.
Η ποσότητα των πολύτιμων αντικειμένων και η παρουσία αυτοκρατορικού σφραγιστικού δαχτυλιδιού οδηγούν στο σενάριο ότι το πλοίο συμμετείχε σε κάποια διπλωματική ή αυτοκρατορική αποστολή.
Μία άλλη εκδοχή είναι ότι μετέφερε πολύτιμα δώρα ή αντικείμενα μεγάλης αξίας προς κάποιο σημαντικό πρόσωπο στις βυζαντινές κτήσεις της Αδριατικής.
Οι έρευνες συνεχίζονται για να αποκαλυφθεί ο ακριβής προορισμός και ο σκοπός του ταξιδιού.
Δέκα χρόνια ανασκαφών κάτω από τη θάλασσα
Η έρευνα στο ναυάγιο απαιτεί εξαιρετικά αργή και προσεκτική εργασία.
Οι αρχαιολόγοι εργάζονται με καταδύσεις, ειδικά εργαλεία και υποβρύχια τεκμηρίωση, αφαιρώντας στρώμα-στρώμα την άμμο που κάλυπτε το πλοίο για περισσότερους από δεκατρείς αιώνες.
Κάθε αντικείμενο καταγράφεται, συντηρείται και μελετάται πριν παρουσιαστεί στο κοινό.
Ένα παράθυρο στη Βυζαντινή Αδριατική
Η ανακάλυψη προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες για τις θαλάσσιες διαδρομές, το εμπόριο και τη διοικητική παρουσία του Βυζαντίου στην Αδριατική.
Η περιοχή του Μλιετ ήταν στρατηγικό πέρασμα ανάμεσα στην Κωνσταντινούπολη και τις δυτικές περιοχές της αυτοκρατορίας.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι θαλάσσιες μετακινήσεις υψηλόβαθμων αξιωματούχων συνοδεύονταν από πολύτιμα αντικείμενα και σημαντικά φορτία.
Το ναυάγιο που αλλάζει την εικόνα μιας ολόκληρης εποχής
Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι η μελέτη του πλοίου θα συνεχιστεί για πολλά ακόμη χρόνια.
Κάθε νέο αντικείμενο που ανασύρεται συμπληρώνει το παζλ μιας περιόδου που συχνά χαρακτηρίζεται ως μία από τις πιο σκοτεινές της πρώιμης μεσαιωνικής ιστορίας.
Ένα ναυάγιο που έμεινε κρυμμένο για 1.300 χρόνια αποδεικνύεται σήμερα πολύτιμη πηγή γνώσης για το Βυζάντιο, τις θαλάσσιες αποστολές του και την ιστορία της Μεσογείου.
Πηγές: Reuters, Croatian Conservation Institute, National Geographic
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου