Η Ελλάδα προχωρά σε μία από τις μεγαλύτερες πρόωρες αποπληρωμές δημόσιου χρέους από
την έξοδο από τα μνημόνια, επιδιώκοντας να μειώσει σημαντικά το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους. Το σχέδιο αφορά συνολικά 12,8 δισ. ευρώ μέσα στο 2026 και εκτιμάται ότι θα εξοικονομήσει περίπου 370 εκατ. ευρώ τον χρόνο σε τόκους, δηλαδή περίπου 2,6 δισ. ευρώ μέσα στην επόμενη επταετία.Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η κίνηση δεν αποτελεί δημοσιονομική δαπάνη, αλλά μια χρηματοοικονομική επιλογή που αξιοποιεί τα διαθέσιμα ταμειακά αποθέματα για να μειώσει μελλοντικές υποχρεώσεις.
Τι σημαίνει «πρόωρη αποπληρωμή χρέους»
Η πρόωρη αποπληρωμή σημαίνει ότι το Δημόσιο εξοφλεί δάνεια ή ομόλογα πριν από την ημερομηνία λήξης τους.
Με αυτόν τον τρόπο σταματά να πληρώνει τους τόκους που θα επιβάρυναν τον προϋπολογισμό τα επόμενα χρόνια, εφόσον τα συγκεκριμένα δάνεια έχουν υψηλότερο κόστος από την απόδοση που έχουν σήμερα τα διαθέσιμα κεφάλαια του κράτους.
Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, για κάθε 1 δισ. ευρώ που αποπληρώνεται νωρίτερα, το Δημόσιο εξοικονομεί περίπου 30 εκατ. ευρώ ετησίως σε τόκους.
Ποια χρέη αποπληρώνει η Ελλάδα
Το πακέτο των 12,8 δισ. ευρώ περιλαμβάνει διαφορετικές κατηγορίες υποχρεώσεων:
- 6,94 δισ. ευρώ από διμερή δάνεια του πρώτου προγράμματος διάσωσης (GLF), που ήδη αποπληρώθηκαν μέσα στο 2026.
- 2,5 δισ. ευρώ από δάνεια του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF).
- 2,2 δισ. ευρώ από ελληνικό κρατικό ομόλογο που έληγε το 2027.
- 1,2 δισ. ευρώ μέσω μείωσης των εντόκων γραμματίων του Δημοσίου.
Οι κινήσεις αυτές αποτελούν συνέχεια των πρόωρων αποπληρωμών που πραγματοποιεί η Ελλάδα από το 2019 και μετά.
Γιατί συμφέρει να πληρωθεί νωρίτερα το χρέος
Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικά ταμειακά αποθέματα, τα οποία αποφέρουν χαμηλότερη απόδοση από το επιτόκιο ορισμένων παλαιών δανείων.
Έτσι, αντί τα χρήματα να παραμένουν αδρανή, χρησιμοποιούνται για να μειώσουν χρέος με υψηλότερο κόστος.
Το υπουργείο εκτιμά ότι η συνολική εξοικονόμηση φτάνει τα 370 εκατ. ευρώ κάθε χρόνο, ποσό που σε επτά χρόνια μεταφράζεται σε περίπου 2,6 δισ. ευρώ.
Τι αλλάζει για τον προϋπολογισμό
Η κυβέρνηση επισημαίνει ότι η πρόωρη αποπληρωμή δεν επηρεάζει το πρωτογενές πλεόνασμα ούτε αυξάνει το δημοσιονομικό έλλειμμα.
Πρόκειται για χρηματοοικονομική συναλλαγή και όχι για νέα κρατική δαπάνη.
Οι εξοικονομήσεις από τους τόκους δημιουργούν σταδιακά μεγαλύτερο δημοσιονομικό περιθώριο για επόμενα χρόνια, χωρίς να παραβιάζονται οι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες.
Στόχος να μειωθεί το δημόσιο χρέος
Ένας από τους βασικούς στόχους της στρατηγικής είναι η περαιτέρω μείωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ.
Το υπουργείο εκτιμά ότι μέχρι το τέλος του 2026 η Ελλάδα θα πάψει να είναι η χώρα με το υψηλότερο δημόσιο χρέος στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ τα επόμενα χρόνια επιδιώκεται η αποκλιμάκωσή του κάτω από το 100% του ΑΕΠ στα μέσα της δεκαετίας του 2030.
Η χώρα έχει ήδη μειώσει σημαντικά το χρέος της ως ποσοστό του ΑΕΠ τα τελευταία χρόνια, χάρη στην ανάπτυξη, τα πρωτογενή πλεονάσματα και τις πρόωρες αποπληρωμές.
Πώς επηρεάζει το κόστος δανεισμού της Ελλάδας
Η στρατηγική αυτή έχει θετική επίδραση και στις αγορές ομολόγων.
Τα ελληνικά κρατικά ομόλογα δανείζονται πλέον με επιτόκια που σε ορισμένες περιόδους είναι χαμηλότερα από αντίστοιχα της Ιταλίας και της Γαλλίας.
Η κυβέρνηση θεωρεί ότι η συνέχιση της μείωσης του χρέους ενισχύει την αξιοπιστία της χώρας απέναντι σε επενδυτές και οίκους αξιολόγησης.
Τι απαντά η κυβέρνηση στην κριτική
Η αντιπολίτευση υποστηρίζει ότι μέρος των διαθέσιμων κεφαλαίων θα μπορούσε να κατευθυνθεί σε κοινωνικές παροχές ή μέτρα στήριξης.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, απαντά ότι οι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες δεν επιτρέπουν να μετατραπούν οι συγκεκριμένες εξοικονομήσεις σε άμεσες παροχές.
Όπως υποστηρίζει, το όφελος προκύπτει έμμεσα, μέσω της μείωσης των τόκων και της δημιουργίας μεγαλύτερου δημοσιονομικού χώρου για τα επόμενα χρόνια.
Μια στρατηγική με ορίζοντα δεκαετίας
Η Ελλάδα συνεχίζει να αποπληρώνει δάνεια της περιόδου των μνημονίων πολύ νωρίτερα από το αρχικό χρονοδιάγραμμα, με στόχο να ολοκληρώσει την αποπληρωμή ορισμένων υποχρεώσεων έως το 2031 αντί για το 2041.
Η στρατηγική αυτή στοχεύει όχι μόνο στη μείωση του κόστους των τόκων, αλλά και στην ενίσχυση της οικονομικής αξιοπιστίας της χώρας και στη δημιουργία μεγαλύτερης ευελιξίας για τις μελλοντικές οικονομικές πολιτικές.
Πηγές: Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Bloomberg, Καθημερινή.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου