Μια σημαντική αλλαγή στην ευρωπαϊκή κατάταξη του δημόσιου χρέους προβλέπει για την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σύμφωνα με τις φθινοπωρινές οικονομικές προβλέψεις που δημοσιεύθηκαν στις 17 Νοεμβρίου 2026, το ελληνικό χρέος αναμένεται να υποχωρήσει κάτω από το αντίστοιχο της Ιταλίας, ως ποσοστό του ΑΕΠ, έως το τέλος του έτους.
Παράλληλα, η απόσταση από τη Γαλλία προβλέπεται να περιοριστεί εντυπωσιακά έως το 2028, καθώς οι δύο οικονομίες ακολουθούν διαφορετικές δημοσιονομικές πορείες.
Ωστόσο, η αλλαγή στην κατάταξη δεν σημαίνει ότι το ελληνικό πρόβλημα χρέους έχει επιλυθεί. Η χώρα εξακολουθεί να εμφανίζει έναν από τους υψηλότερους δείκτες δημόσιου χρέους στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Ελλάδα περνά κάτω από την Ιταλία
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Κομισιόν, το ελληνικό δημόσιο χρέος θα διαμορφωθεί στο 135,7% του ΑΕΠ στο τέλος του 2026, έναντι 137,9% της Ιταλίας.
Εφόσον επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις, η Ελλάδα θα πάψει να κατέχει την πρώτη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως προς το δημόσιο χρέος σε σχέση με το μέγεθος της οικονομίας της.
Πρόκειται για ουσιαστική μεταβολή σε σύγκριση με προηγούμενα χρόνια, όταν η Ελλάδα βρισκόταν σταθερά στην κορυφή της ευρωπαϊκής κατάταξης.
Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Eurostat, πάντως, για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 εξακολουθούν να καταγράφουν το ελληνικό χρέος στο 140,8% του ΑΕΠ, έναντι 139,9% της Ιταλίας. Επομένως, η αλλαγή θέσης αποτελεί προς το παρόν πρόβλεψη και όχι οριστικό ετήσιο αποτέλεσμα.
Πώς διαμορφώνεται το χρέος έως το 2028
Οι προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αποτυπώνουν την ακόλουθη εξέλιξη του δημόσιου χρέους ως ποσοστού του ΑΕΠ:
- Ελλάδα: 135,7% το 2026, 130,7% το 2027 και 126,6% το 2028.
- Ιταλία: 137,9% το 2026, 138,8% το 2027 και 138,2% το 2028.
- Γαλλία: 119,2% το 2026, 122,1% το 2027 και 123,2% το 2028.
Η σύγκριση δείχνει ότι η Ελλάδα αναμένεται να μειώσει τον δείκτη χρέους της κατά 9,1 ποσοστιαίες μονάδες από το 2026 έως το 2028.
Αντίθετα, στην Ιταλία το χρέος προβλέπεται να παραμείνει κοντά στο 138% του ΑΕΠ, ενώ στη Γαλλία αναμένεται να συνεχίσει την ανοδική του πορεία.
Η απόσταση από τη Γαλλία μειώνεται θεαματικά
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία των νέων προβλέψεων αφορά τη σύγκλιση του ελληνικού και του γαλλικού δημόσιου χρέους.
Το 2025 η Ελλάδα είχε χρέος 145,4% του ΑΕΠ, ενώ η Γαλλία 115,7%. Η διαφορά ανερχόταν σε 29,7 ποσοστιαίες μονάδες.
Για το 2028, η Κομισιόν προβλέπει ελληνικό χρέος 126,6% και γαλλικό 123,2% του ΑΕΠ. Έτσι, η μεταξύ τους απόσταση περιορίζεται σε μόλις 3,4 ποσοστιαίες μονάδες.
Η σύγκλιση οφείλεται σε δύο αντίθετες τάσεις: στη συνεχιζόμενη μείωση του ελληνικού δείκτη χρέους και στην αύξηση του γαλλικού, εξαιτίας των υψηλών δημοσιονομικών ελλειμμάτων.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα έχει ήδη χαμηλότερο χρέος από τη Γαλλία. Ούτε οι προβλέψεις της Κομισιόν έως το 2028 επιβεβαιώνουν κάτι τέτοιο.
Γιατί μειώνεται το ελληνικό χρέος;
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδίδει την αποκλιμάκωση σε τρεις βασικούς παράγοντες: την αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ, τη διατήρηση δημοσιονομικών πλεονασμάτων και τη χρησιμοποίηση ταμειακών διαθεσίμων για αποπληρωμές χρέους.
Η ανάπτυξη της οικονομίας επηρεάζει άμεσα τον δείκτη χρέους προς ΑΕΠ. Όταν αυξάνεται η αξία της οικονομικής παραγωγής, το ίδιο ποσό χρέους αντιστοιχεί σε μικρότερο ποσοστό του ΑΕΠ.
Παράλληλα, τα δημοσιονομικά πλεονάσματα περιορίζουν τις ανάγκες νέου δανεισμού, ενώ οι αποπληρωμές μειώνουν το υφιστάμενο χρέος.
Η Κομισιόν προβλέπει ότι η Ελλάδα θα διατηρήσει συνολικό δημοσιονομικό πλεόνασμα 0,9% του ΑΕΠ το 2026, 0,7% το 2027 και 0,2% το 2028.
Τα πρωτογενή πλεονάσματα, δηλαδή τα αποτελέσματα του προϋπολογισμού πριν από τις δαπάνες για τόκους, προβλέπονται στο 4,1%, 3,7% και 3,4% του ΑΕΠ αντίστοιχα.
Γιατί η Ιταλία και η Γαλλία ακολουθούν διαφορετική πορεία;
Η Ιταλία αντιμετωπίζει δυσκολίες στη σταθερή μείωση του χρέους της, καθώς η οικονομική ανάπτυξη παραμένει περιορισμένη και οι δαπάνες εξυπηρέτησης του χρέους αυξάνονται.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει ότι το ιταλικό χρέος θα κορυφωθεί στο 138,8% του ΑΕΠ το 2027, πριν μειωθεί οριακά στο 138,2% το 2028.
Στη Γαλλία, η εικόνα επηρεάζεται κυρίως από τα συνεχιζόμενα δημοσιονομικά ελλείμματα. Το έλλειμμα προβλέπεται στο 5,5% του ΑΕΠ το 2026 και στο 5,7% το 2028, εφόσον δεν ληφθούν πρόσθετα μέτρα πολιτικής.
Οι προβλέψεις αυτές εξηγούν γιατί το γαλλικό χρέος αναμένεται να αυξηθεί, παρά το γεγονός ότι η χώρα διαθέτει πολύ μεγαλύτερη οικονομία από την ελληνική.
Τι σημαίνει πραγματικά το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ;
Η κατάταξη των χωρών δεν βασίζεται στο απόλυτο ποσό του χρέους τους, αλλά στη σχέση του με το μέγεθος της οικονομίας τους.
Για παράδειγμα, μια χώρα μπορεί να χρωστά περισσότερα δισεκατομμύρια ευρώ από μια άλλη, αλλά να εμφανίζει χαμηλότερο δείκτη χρέους επειδή διαθέτει πολύ μεγαλύτερο ΑΕΠ.
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η σύγκριση της Ελλάδας με την Ιταλία και τη Γαλλία αφορά το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ και όχι το συνολικό ποσό των οφειλών.
Ο δείκτης είναι σημαντικός, αλλά δεν αποτυπώνει από μόνος του όλες τις παραμέτρους της βιωσιμότητας του χρέους. Ρόλο παίζουν επίσης τα επιτόκια, η διάρκεια αποπληρωμής, η σύνθεση των δανείων, οι χρηματοδοτικές ανάγκες και οι προοπτικές ανάπτυξης.
Η προειδοποίηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Παρουσιάζοντας τις προβλέψεις, ο Ευρωπαίος επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις αναγνώρισε τις ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις της Ελλάδας, υπογράμμισε όμως ότι το δημόσιο χρέος εξακολουθεί να είναι υψηλό.
Η επισήμανση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η βελτίωση της θέσης μιας χώρας στη διεθνή κατάταξη δεν συνεπάγεται αυτόματα ότι έχουν εξαλειφθεί οι οικονομικοί της κίνδυνοι.
Επιπλέον, οι προβλέψεις στηρίζονται σε συγκεκριμένες υποθέσεις για την ανάπτυξη, τον πληθωρισμό, τα δημοσιονομικά αποτελέσματα και τις συνθήκες χρηματοδότησης. Μια σημαντική μεταβολή σε αυτές τις παραμέτρους μπορεί να επηρεάσει την τελική πορεία του χρέους.
Τι σημαίνει για την καθημερινότητα των πολιτών;
Η μείωση του δημόσιου χρέους μπορεί να ενισχύσει τη δημοσιονομική σταθερότητα και να περιορίσει τους κινδύνους που συνδέονται με τον δανεισμό του κράτους.
Δεν συνεπάγεται, ωστόσο, αυτόματη αύξηση των εισοδημάτων, μείωση των τιμών ή άμεση βελτίωση της αγοραστικής δύναμης.
Η ίδια η Κομισιόν προβλέπει ανάπτυξη 1,8% για την ελληνική οικονομία το 2026, αλλά και πληθωρισμό 4,1%, ο οποίος εξακολουθεί να επιβαρύνει τα νοικοκυριά.
Η πραγματική επίδραση της δημοσιονομικής βελτίωσης στην καθημερινότητα θα εξαρτηθεί από την πορεία των εισοδημάτων, της απασχόλησης, των επενδύσεων και του κόστους ζωής.
Τι πρέπει να κρατήσουμε
Οι νέες προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε πορεία σημαντικής αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους της.
Το 2026 αναμένεται να περάσει κάτω από την Ιταλία ως προς τον δείκτη χρέους προς ΑΕΠ, ενώ έως το 2028 η διαφορά της από τη Γαλλία προβλέπεται να περιοριστεί στις 3,4 ποσοστιαίες μονάδες.
Πρόκειται για σημαντική δημοσιονομική εξέλιξη, αλλά όχι για οριστική λύση του προβλήματος. Το ελληνικό χρέος παραμένει υψηλό και η συνέχιση της αποκλιμάκωσής του εξαρτάται από τη δημοσιονομική σταθερότητα και τις επιδόσεις της οικονομίας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου