Δύο φαινομενικά άσχετες συνήθειες αποκαλύπτουν μια ενδιαφέρουσα αλλαγή στον τρόπο με
τον οποίο διαθέτουμε τον ελεύθερο χρόνο και τα χρήματά μας: ο τζόγος αναπτύσσεται με εντυπωσιακούς ρυθμούς, ενώ το διάβασμα υποχωρεί.Τα στοιχεία είναι χαρακτηριστικά. Στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι ποντάρονται περίπου 44 εκατομμύρια ευρώ κάθε ημέρα, την ώρα που το 35% του πληθυσμού δηλώνει ότι δεν διαβάζει ούτε ένα βιβλίο μέσα σε ολόκληρο τον χρόνο.
44 εκατομμύρια ευρώ την ημέρα στον τζόγο
Σύμφωνα με στοιχεία της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων για το 2025, οι Έλληνες ποντάρουν κατά μέσο όρο περίπου 44 εκατομμύρια ευρώ ημερησίως. Πρόκειται για περίπου 1,8 εκατομμύρια ευρώ κάθε ώρα, σε ένα περιβάλλον όπου το διαδικτυακό στοίχημα και τα παιχνίδια καζίνο είναι πλέον διαθέσιμα όλο το εικοσιτετράωρο μέσω κινητού τηλεφώνου.
Μελέτη της Deloitte για λογαριασμό της ΕΕΕΠ κατέγραψε καθαρά έσοδα περίπου 1,2 δισ. ευρώ για τους διαδικτυακούς παρόχους, ενώ τα ποσά που πονταρίστηκαν online έφτασαν τα 7,7 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, εκτιμάται ότι άλλα 1,8 δισ. ευρώ κινήθηκαν μέσω μη αδειοδοτημένων δικτύων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ηλικιακό στοιχείο, καθώς σχεδόν οι μισοί παίκτες αυτής της κατηγορίας είναι κάτω των 44 ετών.
Την ίδια στιγμή, ένας στους τρεις δεν ανοίγει βιβλίο
Στην αντίθετη πλευρά βρίσκονται οι αναγνωστικές συνήθειες. Μεγάλη έρευνα του ΟΣΔΕΛ για τη σχέση των Ελλήνων με το βιβλίο κατέγραψε ότι περίπου 35% του πληθυσμού δεν διαβάζει ούτε ένα βιβλίο μέσα στη χρονιά.
Υπάρχει όμως και μια ενδιαφέρουσα άλλη πλευρά: εκείνοι που εξακολουθούν να διαβάζουν δεν έχουν εγκαταλείψει το βιβλίο. Κατά μέσο όρο φτάνουν περίπου τα πέντε βιβλία ετησίως. Το πρόβλημα επομένως φαίνεται να βρίσκεται περισσότερο στο πόσοι άνθρωποι συμμετέχουν στην ανάγνωση και λιγότερο στο πόσο διαβάζουν οι ήδη ενεργοί αναγνώστες.
Δεν είναι μόνο ελληνικό φαινόμενο
Ανάλογη εικόνα καταγράφεται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν σημαντική υποχώρηση της ανάγνωσης για ευχαρίστηση τις τελευταίες δύο δεκαετίες.
Το 2004, περίπου το 28% των Αμερικανών δήλωνε ότι διάβαζε για ευχαρίστηση μια συνηθισμένη ημέρα. Το 2023 το αντίστοιχο ποσοστό είχε περιοριστεί στο 16%.
Την ίδια περίοδο ο νόμιμος αθλητικός τζόγος γνώρισε εκρηκτική ανάπτυξη. Μόνο το 2023 οι Αμερικανοί πόνταραν περίπου 121 δισ. δολάρια μέσω αδειοδοτημένων στοιχηματικών υπηρεσιών.
Η μάχη για την προσοχή μας
Πίσω από τους αριθμούς υπάρχει μια μεγαλύτερη αλλαγή. Το βιβλίο και οι εφαρμογές τζόγου διεκδικούν κάτι πολύτιμο: τον περιορισμένο ελεύθερο χρόνο και την προσοχή του ανθρώπου.
Η ανάγνωση απαιτεί χρόνο και συγκέντρωση. Αντίθετα, ένα στοίχημα ή ένα διαδικτυακό παιχνίδι μπορεί να προσφέρει μέσα σε δευτερόλεπτα ένταση, προσμονή και άμεσο αποτέλεσμα. Τα smartphones έχουν κάνει αυτή τη μορφή ψυχαγωγίας διαθέσιμη οποιαδήποτε στιγμή και σχεδόν οπουδήποτε.
Γιατί έχει σημασία
Η σύγκριση δεν σημαίνει ότι κάθε άνθρωπος που δεν διαβάζει στρέφεται στον τζόγο, ούτε τα συγκεκριμένα στοιχεία αποδεικνύουν ότι η ανάπτυξη του ενός προκαλεί την υποχώρηση του άλλου.
Αναδεικνύουν όμως μια ευρύτερη μεταβολή στον τρόπο με τον οποίο μοιράζουμε χρόνο, χρήματα και προσοχή. Όταν δραστηριότητες σχεδιασμένες να προσφέρουν άμεση ανταμοιβή γίνονται συνεχώς διαθέσιμες μέσα από μια οθόνη, οι πιο αργές μορφές ψυχαγωγίας και πολιτισμού καλούνται να ανταγωνιστούν σε ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον.
Το γνωρίζατε;
Στις ΗΠΑ, από το 2018 –όταν άνοιξε ο δρόμος για τη νομιμοποίηση του αθλητικού στοιχήματος σε επίπεδο πολιτειών– έως τον Αύγουστο του 2024, υπολογίζεται ότι πονταρίστηκαν περίπου 398 δισεκατομμύρια δολάρια μέσω αδειοδοτημένων στοιχηματικών εταιρειών.
Πηγή στοιχείων: ΕΕΕΠ, ΟΣΔΕΛ και διεθνείς έρευνες αναγνωστικών και στοιχηματικών συνηθειών.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου