Παρασκευή 2 Οκτωβρίου 2026

Γυναίκες και καρδιά: Γιατί η διάγνωση συχνά καθυστερεί

Γυναίκα και καρδιαγγειακή υγεία
Η καρδιαγγειακή νόσος στις γυναίκες μπορεί να εμφανίζεται διαφορετικά και να παραμένει για μεγαλύτερο διάστημα χωρίς σωστή διάγνωση.

Γιατί οι γυναίκες με καρδιά περνούν κάτω από το ραντάρ της διάγνωσης – Ελληνίδα καρδιολόγος στο Χάρβαρντ εξηγεί

Η καρδιαγγειακή νόσος δεν είναι μόνο ανδρική υπόθεση. Παρ' όλα αυτά, οι γυναίκες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν καθυστερήσεις στη διάγνωση και στη θεραπεία καρδιακών παθήσεων.

Μια νέα ευρωπαϊκή επιστημονική συναίνεση προτείνει τη δημιουργία οργανωμένων Κέντρων Καρδιακής Υγείας Γυναικών, ώστε οι ιδιαιτερότητες της γυναικείας καρδιάς να αναγνωρίζονται νωρίτερα και να αντιμετωπίζονται πιο αποτελεσματικά.

Στην εργασία συμμετείχε και η Ελληνίδα καρδιολόγος Ιουλία Γράψα, επιμελήτρια Καρδιολογίας και διευθύντρια εκπαίδευσης καρδιολογίας στο Brigham and Women’s Hospital και στην Ιατρική Σχολή του Harvard.

Η καρδιακή νόσος δεν εμφανίζεται πάντα με τον ίδιο τρόπο

Ένα από τα προβλήματα είναι ότι η εικόνα που έχει δημιουργηθεί για το «κλασικό» καρδιακό πρόβλημα βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό σε δεδομένα από άνδρες.

Οι γυναίκες μπορεί φυσικά να εμφανίσουν πόνο ή πίεση στο στήθος, όμως μπορεί επίσης να παρουσιάσουν δύσπνοια, έντονη κόπωση, ναυτία, ζάλη ή πόνο σε άλλα σημεία του σώματος.

Αυτό μπορεί να οδηγήσει είτε την ίδια τη γυναίκα είτε ακόμη και τον γιατρό να αναζητήσει αρχικά άλλη αιτία των συμπτωμάτων.

Υπάρχουν και καρδιακά προβλήματα που δεν φαίνονται εύκολα

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η ισχαιμία ή η στηθάγχη χωρίς σημαντική απόφραξη των μεγάλων στεφανιαίων αρτηριών.

Μια γυναίκα μπορεί να έχει πραγματικό πρόβλημα στην αιμάτωση της καρδιάς, ακόμη και όταν μια συμβατική εξέταση δεν δείχνει την κλασική εικόνα μιας μεγάλης στεφανιαίας απόφραξης.

Η μικροαγγειακή δυσλειτουργία και ο σπασμός των στεφανιαίων αγγείων είναι παραδείγματα καταστάσεων που εμφανίζονται συχνότερα στις γυναίκες και μπορούν να κάνουν τη διάγνωση πιο δύσκολη.

Η εγκυμοσύνη μπορεί να αφήσει ένα «αποτύπωμα» στην καρδιά

Ορισμένες επιπλοκές κατά την εγκυμοσύνη δεν πρέπει να θεωρούνται απλώς προβλήματα που τελειώνουν με τον τοκετό.

Η προεκλαμψία, η υπέρταση της κύησης, ο διαβήτης κύησης και ο πρόωρος τοκετός συνδέονται με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο αργότερα στη ζωή.

Γι' αυτό το ιστορικό μιας γυναίκας κατά την εγκυμοσύνη μπορεί να αποτελεί σημαντικό κομμάτι της καρδιολογικής αξιολόγησής της.

Και η εμμηνόπαυση έχει σημασία

Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος μεταβάλλεται κατά τη διάρκεια της ζωής της γυναίκας. Η πρόωρη εμμηνόπαυση, για παράδειγμα, αναγνωρίζεται ως ένας από τους παράγοντες που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στην αξιολόγηση του καρδιαγγειακού κινδύνου.

Παράλληλα, παράγοντες όπως η υπέρταση, η υψηλή χοληστερόλη, ο διαβήτης, το κάπνισμα και η παχυσαρκία εξακολουθούν να έχουν πολύ μεγάλη σημασία.

Η νέα επιστημονική συναίνεση υπογραμμίζει ότι η αξιολόγηση πρέπει να λαμβάνει υπόψη τόσο τους κλασικούς όσο και τους ειδικούς για τις γυναίκες παράγοντες κινδύνου.

Ένα ακόμη πρόβλημα: οι γυναίκες συμμετείχαν λιγότερο στις έρευνες

Για πολλά χρόνια οι γυναίκες ήταν υποεκπροσωπούμενες στις κλινικές μελέτες για τις καρδιαγγειακές παθήσεις.

Αυτό σημαίνει ότι ένα μέρος της γνώσης πάνω στην οποία βασίστηκε η καρδιολογία προήλθε από πληθυσμούς στους οποίους οι γυναίκες δεν εκπροσωπούνταν επαρκώς.

Η συνέπεια είναι ότι ορισμένες διαφορές στη διάγνωση και στη θεραπεία άργησαν να αναγνωριστούν. Η νέα ευρωπαϊκή συναίνεση ζητά μεγαλύτερη συμμετοχή των γυναικών στην καρδιαγγειακή έρευνα.

Τι προτείνουν τα Κέντρα Καρδιακής Υγείας Γυναικών

Η πρόταση δεν είναι να δημιουργηθούν ξεχωριστά νοσοκομεία για γυναίκες.

Η ιδέα είναι να δημιουργηθούν κέντρα αναφοράς μέσα στα υπάρχοντα συστήματα υγείας, όπου καρδιολόγοι θα συνεργάζονται με γυναικολόγους, μαιευτήρες, ογκολόγους, γιατρούς πρωτοβάθμιας φροντίδας και άλλους ειδικούς.

Οι γυναίκες θα συνεχίζουν να λαμβάνουν την καθημερινή καρδιολογική φροντίδα από τις υπάρχουσες δομές. Τα εξειδικευμένα κέντρα θα αναλαμβάνουν κυρίως πιο σύνθετες περιπτώσεις και θα λειτουργούν ως κόμβοι γνώσης, εκπαίδευσης και παραπομπής.

Ο στόχος είναι η έγκαιρη διάγνωση

Η επιστημονική ομάδα υπογραμμίζει ότι ο στόχος δεν είναι να αντιμετωπίζεται κάθε γυναίκα ως διαφορετική ασθενής μόνο και μόνο επειδή είναι γυναίκα.

Στόχος είναι οι γιατροί να γνωρίζουν ότι ορισμένες καρδιαγγειακές παθήσεις εκδηλώνονται διαφορετικά στις γυναίκες και ότι συγκεκριμένοι παράγοντες κινδύνου μπορεί να έχουν ιδιαίτερη σημασία.

Έτσι, όταν μια γυναίκα παρουσιάζει συμπτώματα ή έχει αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο, η διερεύνηση μπορεί να προσαρμόζεται καλύτερα στην πραγματική της κατάσταση.

Η καρδιά της γυναίκας χρειάζεται να αντιμετωπίζεται με τα σωστά δεδομένα

Η καρδιαγγειακή νόσος παραμένει η πρώτη αιτία θανάτου στις γυναίκες, ενώ σημαντικές ανισότητες εξακολουθούν να υπάρχουν στη διάγνωση, στη θεραπεία και στην έρευνα.

Το μήνυμα της νέας ευρωπαϊκής επιστημονικής εργασίας είναι επομένως περισσότερο από μια απλή σύσταση για ειδικά κέντρα. Είναι μια υπενθύμιση ότι η καρδιολογία χρειάζεται να αξιοποιεί καλύτερα όσα πλέον γνωρίζει για τις διαφορές μεταξύ γυναικών και ανδρών.

Για μια γυναίκα, συμπτώματα όπως ανεξήγητη δύσπνοια, ασυνήθιστη έντονη κόπωση, πίεση ή πόνος στο στήθος, ναυτία ή ξαφνική αδυναμία δεν πρέπει να αποδίδονται αυτόματα στο άγχος ή στην κούραση. Όταν είναι νέα, έντονα ή επιμένουν, χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Αρχειοθήκη ιστολογίου