Αντιδράσεις στην Ελλάδα προκαλεί η αναφορά στη βλάχικη κληρονομιά στο πρόσφατο Ψήφισμα 2674 (2026) της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης, το οποίο αφορά την τήρηση από την Ελλάδα των υποχρεώσεών της ως κράτους-μέλους.
Το ψήφισμα υιοθετήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου 2026 και, μεταξύ άλλων θεμάτων που αφορούν το κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την προστασία μειονοτήτων, καλεί τις ελληνικές αρχές να επενδύσουν στη διατήρηση της βλάχικης κληρονομιάς στη Βόρεια Ελλάδα. Η σχετική αναφορά βρίσκεται στην παράγραφο 10 του κειμένου.
Η αντίδραση της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Βλάχων
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων αντέδρασε στην αναφορά και απέστειλε επιστολή προς τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, ζητώντας να ενημερωθεί για τις ενέργειες στις οποίες προτίθεται να προχωρήσει η ελληνική κυβέρνηση.
Η Ομοσπονδία χαρακτηρίζει την αναφορά του Συμβουλίου της Ευρώπης αντικείμενο «απορίας και αγανάκτησης» και θεωρεί τις συγκεκριμένες συστάσεις «άνευ αντικειμένου».
Παράλληλα, εκφράζει την αντίθεσή της σε οποιαδήποτε προσπάθεια να εμφανιστούν Ρουμάνοι βουλευτές ως «πάτρωνες και προστάτες» του βλαχόφωνου Ελληνισμού. Την επιστολή υπογράφουν ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Μιχάλης Μαγειρίας και ο γενικός γραμματέας Κωνσταντίνος Στούπας.
Τι ακριβώς αναφέρει το ψήφισμα
Η επίμαχη αναφορά δεν αποτελεί ξεχωριστό ψήφισμα αποκλειστικά για τους Βλάχους. Περιλαμβάνεται στην ευρύτερη Resolution 2674 (2026), με τίτλο «The honouring of membership obligations to the Council of Europe by Greece».
Στην ίδια παράγραφο, η Κοινοβουλευτική Συνέλευση καλεί την Ελλάδα να υπογράψει και να κυρώσει την Ευρωπαϊκή Χάρτα για τις Περιφερειακές ή Μειονοτικές Γλώσσες και να κυρώσει τη Σύμβαση-Πλαίσιο για την Προστασία των Εθνικών Μειονοτήτων.
Αμέσως μετά αναφέρεται στη βλάχικη κληρονομιά και καλεί τις ελληνικές αρχές να επενδύσουν στη διατήρησή της στη Βόρεια Ελλάδα.
Η ελληνική θέση και η ένσταση των Βλάχων
Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο επειδή οι Βλάχοι στην Ελλάδα δεν αποτελούν αναγνωρισμένη εθνική μειονότητα. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων επισημαίνει ότι οι αντιπροσωπευτικές βλαχικές οργανώσεις έχουν δηλώσει την ελληνική τους ταυτότητα και αντιτίθενται στην αντιμετώπισή τους ως εθνικής μειονότητας.
Η συγκεκριμένη θέση καταγράφεται μάλιστα και σε τροπολογία που κατατέθηκε κατά την επεξεργασία του ψηφίσματος στο Συμβούλιο της Ευρώπης. Η τροπολογία πρότεινε να διαγραφεί η αναφορά στη βλάχικη κληρονομιά, σημειώνοντας ότι οι εκπρόσωποι των βλαχικών οργανώσεων έχουν γνωστοποιήσει τη θέση τους στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση. Η τροπολογία όμως δεν ενσωματώθηκε στο τελικό κείμενο.
Δεν ζητά το ψήφισμα αναγνώριση «Βλάχικης μειονότητας»
Η ακριβής διατύπωση έχει σημασία. Το τελικό κείμενο δεν αναφέρει ότι η Ελλάδα πρέπει να αναγνωρίσει τους Βλάχους ως εθνική μειονότητα ούτε ζητά τη δημιουργία ξεχωριστού καθεστώτος για τους Βλάχους.
Μιλά για «διατήρηση της βλάχικης κληρονομιάς» στη Βόρεια Ελλάδα, μέσα στο γενικότερο πλαίσιο της προστασίας μειονοτικών γλωσσών και πολιτιστικών στοιχείων.
Αυτό ακριβώς είναι ένα από τα σημεία της διαφωνίας: η Ομοσπονδία θεωρεί ότι η συγκεκριμένη αναφορά δημιουργεί μια εικόνα για τους Βλάχους με την οποία δεν συμφωνούν οι οργανωμένοι εκπρόσωποί τους.
Η διαδικασία στο Συμβούλιο της Ευρώπης
Το ψήφισμα προέκυψε από την περιοδική αξιολόγηση της Ελλάδας από την Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Συμβουλίου της Ευρώπης. Η διαδικασία εξέτασε συνολικά ζητήματα δημοκρατικών θεσμών, κράτους δικαίου, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μειονοτήτων και συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την ιδιότητα της Ελλάδας ως κράτους-μέλους.
Το κείμενο υιοθετήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου με 40 ψήφους υπέρ, καμία κατά και 7 αποχές.
Η αναφορά στους Βλάχους αποτελεί επομένως μία από τις επιμέρους συστάσεις ενός πολύ ευρύτερου ψηφίσματος για την Ελλάδα και όχι το αντικείμενο του συνόλου της διαδικασίας.
Γιατί έχει σημασία η διατύπωση
Η υπόθεση αναδεικνύει τη διαφορά ανάμεσα στην πολιτιστική κληρονομιά και στην αναγνώριση εθνικής ή γλωσσικής μειονότητας. Το Συμβούλιο της Ευρώπης συνδέει την αναφορά του με τις ευρωπαϊκές συμβάσεις για τις μειονοτικές γλώσσες και τις εθνικές μειονότητες, ενώ οι εκπρόσωποι των Βλάχων στην Ελλάδα υποστηρίζουν ότι η βλαχική κληρονομιά αποτελεί μέρος της ελληνικής κοινωνίας και δεν χρειάζεται εξωτερικούς «προστάτες».
Η τελική διατύπωση του ψηφίσματος πάντως περιορίζεται σε σύσταση για τη διατήρηση της βλάχικης κληρονομιάς και δεν περιέχει αναφορά σε αναγνώριση βλαχικής εθνικής μειονότητας.
Το επόμενο βήμα
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων ζητά από το υπουργείο Εξωτερικών να την ενημερώσει για τη στάση και τις ενέργειες της ελληνικής κυβέρνησης μετά την υιοθέτηση του ψηφίσματος.
Το ζήτημα πλέον βρίσκεται στο πεδίο της θεσμικής και διπλωματικής διαχείρισης, ενώ η συζήτηση αφορά κυρίως το πώς θα πρέπει να αντιμετωπίζεται η βλαχική γλωσσική και πολιτιστική παράδοση στην Ελλάδα χωρίς να δημιουργούνται διαφορετικές ερμηνείες για την ταυτότητα των Βλάχων.
```
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου