Νέος κύκλος έντασης διαμορφώνεται στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς η Άγκυρα
αμφισβητεί ανοιχτά τον ελληνικό σχεδιασμό για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας στο Αιγαίο, λίγες ημέρες μετά την ανακοίνωση των δικών της «θαλάσσιων πάρκων».Στην Αθήνα επικρατεί αυξημένη επιφυλακή, με την κυβέρνηση να εκτιμά ότι οι τελευταίες κινήσεις της Τουρκίας αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής αμφισβήτησης ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και όχι μεμονωμένες αντιδράσεις. Η ελληνική πλευρά θεωρεί ότι οι τουρκικές πρωτοβουλίες δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα και παραβιάζουν το Διεθνές Δίκαιο.
Η νέα πρόκληση μετά τα θαλάσσια πάρκα
Μετά την ανακήρυξη δύο τουρκικών «εθνικών θαλάσσιων πάρκων» στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, η Άγκυρα στρέφεται πλέον και κατά του ελληνικού Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.
Το νέο χωροταξικό πλαίσιο της Ελλάδας καθορίζει περιοχές όπου μπορούν να αναπτυχθούν έργα όπως υπεράκτια αιολικά πάρκα και άλλες ενεργειακές υποδομές.
Η Τουρκία υποστηρίζει ότι ο σχεδιασμός αυτός αγνοεί, κατά τη δική της θέση, περιοχές «αμφισβητούμενης δικαιοδοσίας» στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Η Αθήνα απορρίπτει αυτή τη θέση ως νομικά αβάσιμη. Η αντίδραση της Άγκυρας ήρθε αμέσως μετά την ενεργοποίηση του ελληνικού χωροταξικού σχεδίου για τις ΑΠΕ.
Τι είναι τα τουρκικά θαλάσσια πάρκα
Η Τουρκία ανακοίνωσε τη δημιουργία δύο προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών.
Η πρώτη αφορά περιοχή στο Βόρειο Αιγαίο, ανάμεσα στη Σαμοθράκη, τη Λήμνο, την Ίμβρο και την Τένεδο.
Η δεύτερη εκτείνεται στην Ανατολική Μεσόγειο, από την περιοχή βορειοανατολικά της Ρόδου προς τον κόλπο της Αττάλειας.
Σύμφωνα με την ελληνική κυβέρνηση, τα όρια αυτών των περιοχών εκτείνονται πέρα από τα τουρκικά χωρικά ύδατα και φτάνουν σε περιοχές ελληνικής υφαλοκρηπίδας ή διεθνών υδάτων. Η Αθήνα θεωρεί ότι επιχειρείται αποτύπωση των τουρκικών διεκδικήσεων μέσα από έναν περιβαλλοντικό χάρτη.
Η απάντηση της Αθήνας
Το υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε τις τουρκικές ανακοινώσεις παράνομες και χωρίς κανένα έννομο αποτέλεσμα.
Η ελληνική θέση είναι ότι θαλάσσια πάρκα μπορούν να θεσπίζονται μόνο εντός περιοχών όπου ένα κράτος ασκεί δικαιοδοσία σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας.
Παράλληλα, η Αθήνα ξεκίνησε διπλωματικές ενέργειες προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, τον ΟΗΕ, τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό και την UNESCO, επιδιώκοντας τη διεθνοποίηση του ζητήματος. Στόχος είναι να καταγραφεί επισήμως ότι οι τουρκικές κινήσεις δεν δημιουργούν νέα νομικά δεδομένα.
Γιατί οι ΑΠΕ βρίσκονται στο επίκεντρο
Η ανάπτυξη υπεράκτιων αιολικών πάρκων αποτελεί βασικό μέρος του ελληνικού ενεργειακού σχεδιασμού για τα επόμενα χρόνια.
Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο προσδιορίζει περιοχές όπου μπορούν να εγκατασταθούν έργα μεγάλης κλίμακας στο Αιγαίο.
Η Άγκυρα θεωρεί ότι ορισμένες από αυτές τις περιοχές βρίσκονται σε θαλάσσιες ζώνες που δεν έχουν οριοθετηθεί, ενώ η Ελλάδα υποστηρίζει ότι πρόκειται για σχεδιασμό που βασίζεται στα κυριαρχικά της δικαιώματα και στο ισχύον διεθνές δίκαιο.
Τι φοβάται η ελληνική κυβέρνηση
Στην Αθήνα εκτιμούν ότι η Τουρκία μπορεί να επιχειρήσει να δημιουργήσει νέα τετελεσμένα στην πράξη.
Τα σενάρια που εξετάζονται περιλαμβάνουν την έκδοση νέων NAVTEX, την αποστολή ερευνητικών ή βοηθητικών πλοίων σε περιοχές ενδιαφέροντος και την αμφισβήτηση ελληνικών ενεργειακών δραστηριοτήτων μέσω διπλωματικών ή επιχειρησιακών κινήσεων.
Οι ελληνικές αρχές παρακολουθούν στενά κάθε τουρκική κίνηση στις περιοχές όπου σχεδιάζονται έργα ή ασκούνται ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.
Στόχος η αποφυγή κλιμάκωσης
Παρά την αυξημένη επιφυλακή, κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι η Ελλάδα δεν επιθυμεί στρατιωτική κλιμάκωση.
Η στρατηγική της Αθήνας βασίζεται στη διπλωματική αντίδραση, στη νομική τεκμηρίωση των ελληνικών θέσεων και στη συνέχιση του σχεδιασμού χωρίς να αναγνωρίζονται οι τουρκικές διεκδικήσεις.
Παράλληλα, διαμηνύεται ότι έργα και πολιτικές που αφορούν την ελληνική επικράτεια και τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας θα προχωρήσουν κανονικά. Η ελληνική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι ο σχεδιασμός της δεν εξαρτάται από την έγκριση της Τουρκίας.
Το επόμενο βήμα της Άγκυρας παραμένει ανοιχτό
Οι τελευταίες κινήσεις της Τουρκίας εντάσσονται, σύμφωνα με αναλυτές, σε μια σταδιακή προσπάθεια να αποτυπώσει τις πάγιες θέσεις της για το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο μέσα από χάρτες και διοικητικές πράξεις.
Η Αθήνα εκτιμά ότι η επόμενη περίοδος θα είναι κρίσιμη, καθώς θα φανεί αν η Άγκυρα θα περιοριστεί σε διπλωματικές δηλώσεις ή θα επιχειρήσει κινήσεις επί του πεδίου.
Το βασικό μήνυμα της ελληνικής πλευράς είναι ότι οι μονομερείς τουρκικές ενέργειες δεν μεταβάλλουν το καθεστώς στο Αιγαίο ούτε τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας όπως απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο.
Πηγές: Υπουργείο Εξωτερικών, Reuters, CNN Greece.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου